Năm 1963, Lê thị Hàn rời Huế đi du học. Đám bạn văn thơ tuổi trẻ có vẻ tổn thất nặng. May sao các tạp chí văn học Việt Nam có lời: Suốt những năm sáu mươi, truyện ngắn, đoản văn, tùy bút, những “Lá Thư Đông Kinh” Hàn gửi về quê hương, được người đọc đặc biệt hâm mộ.

Hơn một góc thế kỷ, gặp nhau, mới hay người viết năm xưa bị New York “nuốt chửng”. Nó biến bà ta thành chuyên gia. Nó nhốt bà ta vào khu vực đầu tư liên ngân hàng. Nó cột bà ta vào thị trường tiền tệ quốc tế. New York dữ thật. Nghe mà sợ. Còn mong gì viết lách.

Nào ngờ, lại có những “Lá Thư Nữu Ước.”

Tượng Nữ Thần Tự Do, Wall Street, Empire State Building, Museum Mile, Broadway, Trụ sở Liên Hiệp Quốc... Thư Nữu Ước có đủ. Nhiều nữa. Từ đường phố náo nhiệt với Yankees Parade, New York Marathon tới một góc công viên Central Park, khu Strawberry Fields, tưởng niệm John Lennon.Từ những cuộc bán đấu giá thư của Einstein, áo dạ hội Diana, kỷ vật Jacqueline Kennedy Onassis... tới bữa tiệc toàn cầu dự tính mừng giao thừa năm 2,000 sắp tới.

Lá Thư Nữu Ước tự giới thiệu một cách khiêm tốn ”hy vọng giúp các bạn đến thăm Nữu Ước lần đầu khỏi bỡ ngỡ...” Đâu chỉ có vậy. Đọc thử, sẽ thấy: không  biết từ lúc nào, chính mình hòa nhập vào giòng sống New York, cùng bước đi với nó, cùng thở chung với nó. Rồi lại thấy thêm: hình như New York không chỉ là...New York, mà còn là nước Mỹ, là cuộc diễn hành tiêu biểu của nhân loại hợp chủng.

Chừng mực mà tươi tắn. Tinh giản mà hàm súc.

Đó là cách Lê Thị Hàn thường viết.

Ba mươi năm sau thư Đông Kinh, những lá thư Nữu Ước vẫn thấy đầy chất thơ. Mùa thu New York “nhuốm vào tận chân tóc.” Đèn đêm New York như “huyết quản thành phố.” Cách cảm. Cách nhìn. Càng đọc càng “thấm.” Chữ nghĩa thấm tháp ấy, không yêu, sao có thể viết nổi.

Chẳng biết người viết năm xưa bị “nuốt chửng” ra sao. Chỉ thấy bây giờ, Lê thị Hàn yêu New York quá thể.

Nói kiểu thơ Nguyên Sa: Tình yêu hay lây.

Đọc sách này, lắm chàng khăn gói đi New York.

Trần Dạ Từ