|
|

Chia thịt heo
ăn Tết
Tập tục đẹp ngày Xuân ở thôn quê
(TNO) Mỗi miền quê đều có một “nết đất tính người”.
Cho nên chuyện tập tục ăn uống cũng không giống nhau. Như chuyện ở
Lung Trấp, Kinh Già Dong, huyện Trần Văn Thời, Cà Mau - một làng quê
sâu nghèo khó xa chợ, khi mùa Xuân về thường có tục “chia thịt heo”
để dùng trong những ngày Tết giữa các gia đình chòm xóm với nhau. Và
dường như miền quê nào ở xứ tận cùng Tổ quốc này có tập tục như vậy.
Nhờ thiên nhiên ưu đãi, những con kênh chở nặng
phù sa, nước đục ngầu... để rồi giáp Tết, nước rút, những ao đìa đầy
ắp cá, con nào cũng nung núc. Cứ vào khoảng 28 - 29 Tết âm lịch, sau
khi lúa đã vô bồ, nhà cửa đã thu dọn sơn quét sạch sẽ, dân quê xứ
này hay chụp đìa bắt cá. Và sau đó thể nào cũng cùng chia thịt heo
ăn Tết.
Tục này không biết có từ lúc nào, chỉ biết gia
đình nào nuôi được con heo đúng cân lượng thì đứng ra làm chủ xị để
mần (làm thịt - PV) và sau đó chia cho bà con. Thường thì dân quê
không tính toán bằng tiền bạc mà chỉ quy đổi ra lúa. Từ bao đời nay
vẫn vậy, cứ 1 ký thịt bằng 1 giạ lúa; 1,5 ký thịt sườn là 1 giạ lúa;
2 ký thịt đầu hoặc 2 ký xương, giò bằng 1 giạ lúa... Cứ như vậy mà
ghi sổ tùy theo số lượng bà con chia nhiều hay ít để ăn trong mấy
ngày Tết.
Chia thịt heo ăn Tết rất hợp với tính phóng khoáng,
đậm đà tình làng, nghĩa xóm của người dân quê tôi. Cứ chia thịt tùy
theo ý thích từ thịt nạc, đầu, mỡ, đùi, sườn, chân giò để chế biến
nhiều món ăn mà không phải trả bằng tiền, cũng không phải trả ngay
bằng lúa, bằng gạo trong những ngày cận Tết. Tất cả đều hẹn ước trả
bằng lúa trong mùa tới.
Tôi nhớ, từ lúc trời còn mờ sáng, bà con bơi xuồng
trên kênh rạch gọi nhau ơi ới, thức dậy đi chia thịt heo. Gia đình
làm thịt heo không cần phải là những người giết mổ heo chuyên nghiệp,
mà trong xóm có vài ba người làm được thì tự nguyện xung phong “giết
mổ” và “ra thịt” chia cho bà con. Đặc biệt là gia chủ thường dành
nguyên phần đồ lòng như gan, tim, cật, huyết bụng… để nấu nồi cháo
mời bà con chung vui cùng chén rượu với những nụ cười hào sảng, nặng
hồn quê. Chia thịt xong, các dì, các chị lại í ới gọi nhau về chế
biến. Bếp quê của mọi nhà lại đỏ lửa, mùi rơm rạ quyện vào không
gian, không khí Tết rộn rã đầm ấm hơn trong bữa cơm ngày chia thịt.
Trong những ngày Tết, có thịt, có cá đón Xuân là
điều mong ước của bà con vùng quê, bởi nơi đây không có điều kiện
như ở thành phố, muốn ăn là mua được ngay. Hơn nữa, với tập tục này
đã thể hiện tình làng nghĩa xóm đậm đà, thân thiết một cách mộc mạc,
dân quê hơn bao giờ hết.
Giờ đây, khi đường xá thông thương, chợ quê nhóm
lên nhiều hơn thì cái tập tục chia thịt heo cũng đã vắng dần đi.
Không hiểu có còn ai ngồi nhớ quê mà mơ tưởng một tập tục xưa, mà
hoài nhớ một “nồi thịt heo kho riệu” của xóm cũ ngày nào!
Thanh Hương
Nguồn :
Thanh Niên |
|