|
|
DS Trịnh Nguyễn Đàm Giang - Diễn Đàn Y Khoa
(Nail
Cosmetics) DS.
Giang Nguyễn Trịnh Thẩm
mỹ móng là một ngành thương mại
lớn. Ở Mỹ có ít nhất là hơn
50,000 tiệm và phụ nữ đã chi tiêu hơn
6 tỷ Mỹ kim hàng năm về săn sóc móng
tay, móng chân và thẩm mỹ móng. Săn
sóc móng tay
(Manicure) Móng
tay được nhúng vào nước xà bông
để làm mềm bản móng và loại
bớt chất bẩn cặn. Làm mềm móng
tay để làm giảm bớt nứt gẫy
móng hay chẻ móng khi phần ngoài cùng của
móng được cắt bớt. Sau đó
những cạnh sắc của móng được
mài giũa với cái mài bụi. Cắt
bỏ tiểu bì (cuticle
removal) Đệm
(buffing) Thuốc
sơn bóng móng tay Những
thuốc bôi móng tay ở tiệm bách hoá thường
chỉ tồn tại được vài ngày.
Một lớp sơn móng tay của chuyên
nghiệp có thể giữ lâu hơn và thường
có ba lớp: một lớp căn bản,
một lớp mầu, và một lớp bảo
vệ (top coat) Thành
phần Thuốc
bôi móng tay gồm nhiều hóa chất khác nhau
tạo nên đặc biệt cho thuốc móng
tay. Loại
tạo lớp đầu (primary film formers) như
nitrocellulose, vinyl polymers, methacrylate polymers tạo
một lớp bóng và cứng gắn chặt vào
móng tay. Loại
resin tạo lớp thứ hai (secondary film-forming
resins) như formaldehyde, p-toluene sulfonamide, polyamide,
acrylate, vinyl, và nhựa polyester làm tăng cường
bền cho lớp đầu. Những
chất plastic hóa (dibutyl phthalate, dioctyl phthalate,
tricresyl phosphate, camphor giúp thuốc móng tay thêm
mềm và dẻo. Những chất phẩm
mầu thuốc móng tay được giữ
trong dạng lửng lơ nhờ chất làm lơ
lửng (suspending agents) như stearalkonium hectorite. Chất
màu có thể được hòa tan trong dung
dịch móng tay nhờ những chất hòa tan
như acetate, toluene, xylene, và alcohol. Ngoài ra có
thể thêm những chất làm tăng
phản chiếu như vảy cá, guanine, mica
flakes, hay chất có óng kim loại như
aluminum, bạc, vàng. Hoá
chất chống tia nắng cũng có thể
được thêm vào để ngăn
ngừa mau phai màu. Móng enamels có thể có
chứa hạt nikel giúp thuốc phân tán điều
hòa trước khi bôi.Những hóa chất
kể trên thường thay đổi tùy theo
sản phẩm. Tóm
lại lớp căn bản thường
mỏng, không có màu, chứa nhiều resin
film-former loại hai và chứa ít film-former
loại đầu. Lớp thứ hai gồm
thuốc màu. Lớp trên cùng làm bóng và
chống hư, lớp này thường chứa
nhiều chất dẻo, nhiều film-former đầu,
và chứa ít resin film-former loại hai. Dị
ứng da do tiếp xúc với thuốc móng tay
có thể cho những hiện tượng như
sưng đỏ vùng da chung quanh móng (periungual
skin), tróc móng, chứng dày sừng quá độ
ở vùng da dưới móng (subungual
hyperkeratosis). Ngoài ra chứng ngứa mí mắt
cũng có thế xẩy ra khi phụ nữ dùng
ngón tay bôi thuốc dụi mắt và vô tình làm
truyền một số hóa chất lên mí
mắt. Chất thường gây dị ứng
mí mắt nhất là
toluene-sulfonamide-formaldehyde resin. Thuốc
rửa bỏ sơn móng tay (nail
polish removers) Thuốc
này thường chứa acetone, alcohol, và ethyl
hay butyl acetate, những chất này dễ làm khô
móng tay và làm móng tay dễ gãy, kể cả làm
thêm những vạch trắng trên móng. Loại
keo remover chứa acetonitrile dùng để
gột bỏ móng acrylic rất độc vì nó
có thể chuyển hóa thành cyanide. Một
loại thuốc rửa sơn móng tay khác có
chứa những chất tu bổ như cetyl
alcohol, cetyl palmitate, lanolin, castor oil, hay dầu nhân
tạo để bảo vệ độ
ẩm mềm của móng. Thuốc
làm cứng móng tay Thuốc
này dùng tăng thêm sức của móng tay và cũng
dùng để trị móng tay dễ gãy. Nó cũng
giúp móng tay đỡ mất nước, và
bảo vệ móng tay chống lại thuốc
detergent. Thành phần hóa học cũng
giống như lớp căn bản, có thể
chứa acetates, toluene, nitrocellulose, acrylic và resin
polyamide. Một vài sản phẩm có chứa thêm
1% sợi nylon và có tên là thuốc làm cứng
móng tay chứa fiber (fibered nail-hardeners). Một
số sản phẩm mang thêm protein thủy
giải, tinh chất cây cỏ biến đổi,
glycerin, propylene glycol, và muối kim loại. Móng
bao
(nail wraps) Mục
đích của nail wraps để làm móng tay
mạnh hơn. Nail wraps rất nhẹ và thường
được gắn dính lên trên móng tay
thiệt. Thuốc sơn móng tay được
bôi lên trên nail wraps. Có
nhiều loại wraps khác nhau như lụa,
nỉ hay nhân tạo (silk, linen, fiberglass).
Chất keo acrylic để gắn nail wraps lên móng
tay thường chứa methacrylic hay ethyl
2-cyanoacrylate, chất này có thể gây dị
ứng da và tróc móng. Móng nhân tạo (preformed artificial nails) Móng nhân tạo là loại móng nhựa thông dụng có thể mua và gắn lấy vào móng tay bằng một loại keo acrylic (methacrylate). Một loại keo khác làm bằng chất ethyl 2-cyanocrylate tốt hơn nhưng có thể gây tróc móng. Móng tay gỉa khi gỡ nếu không cẩn thận có thể làm viêm móng. Móng tay khắc (Acrylic sculptured nails) Móng tay khắc thường cứng, bền và mạnh hơn móng thiên nhiên. Khi dùng chung với tips, móng có thể làm dài ra. Phương pháp này đắt tiền và rất mất thì giờ, nếu làm cả mười ngón tay thì đôi khi cần hai giờ mới làm xong. Chữ khắc được dùng ở đây vì móng tay giả này được khắc trên một cái mấp gắn liền với móng tay thiệt. Cách làm như sau: Móng được rửa sạch để loại bỏ tất cả cặn của lớp sơn cũ và bụi. Móng
được làm nhám bằng
giũa, đá bọt để tạo
một bề mặt thích hợp cho móng
giả. Một chất acrylic lỏng (ethyl hay
isobutyl methacrylate) dùng như một
monomer trộn với bột polymethyl
methacrylate polymer. Hỗn hợp này được
bôi lên móng tay đã làm nhám, và chờ cho nó
cứng lại trong vòng 7-9 phút. Hydroquinone đôi
khi cũng được trộn thêm vào để
giảm bớt
polymer hóa. Móng khắc giả này sau khi đã
gắn vào móng thiệt, thì được mài
dũa, làm đệm, và trang điểm thêm
với thuốc sơn móng tay, hay những tinh
tinh tùy theo trào lưu. Móng nhân tạo acrylic khắc này cần phải săn sóc kỹ lưỡng hơn. Vì móng tiếp tục mọc, nên những cạnh mọc thêm cần phải cắt bỏ, và phần móng giả ở chân móng cần được châm thêm acrylic mới (filling). Chất isobutyl hay ethyl methacrylate có thể gây nên dị ứng do tiếp xúc khi chất lỏng này tiếp xúc trực tiếp với da. Bởi vậy, khi làm móng tay giả, cần cẩn thận, đừng để thuốc chạm vào da. Móng tay khắc giả này có thể gỡ ra với acetone. Móng gắn bằng tia sáng (photobonded nails) Một loại móng khắc giả khác nếu sau khi gắn lên móng thiệt, được chiếu với tia sáng magnesium trong vòng 1-2 phút để làm mau khô hơn. Tuy nhiên vì đã có tường trình cách thực hiện này gây nên tróc móng nên hiện nay ít được dùng. Ngọn móng (nail tips) Ngọn móng dùng để làm dài thêm móng và dễ thực hiện bằng cách gắn móng giả lên chân móng rồi che với một lớp hỗn hợp chất acrylic, rồi thuốc sơn móng. Tóm
tắt Thẩm
mỹ móng là mối quan tâm thường xuyên
cho bác sĩ chuyên về da, vì nó có thể gây
dị ứng, biến dạng móng tay và
những biến chứng liên hệ. Dù
giới Y sĩ không thích nhưng không thể
thay đổi thói quen làm đẹp này
được. Vậy thì cách tốt nhất
là làm quen với những phát triển mới
trong thẩm mỹ móng để có thể
nhận biết được nguyên do thẩm
mỹ nào đã gây nên bịnh cho móng tay. DS
Giang Nguyễn Trịnh
(*) Bài post lại với sự đồng ý của Diễn Ðàn Y Khoa :
|