Bài số 45

Thơ ngài Kentokukô　謙徳公

 

a) Nguyên văn:

あはれとも

いふべき人は

思うほえで

身のいたづらに

なりぬべきかな

b) Phiên âm:

Aware to mo

Iu beki hito wa

Omo oe de

Mi no itazura ni

Narinu beki kana

c) Diễn ư:

Không thể nào nghĩ rằng con người,

Đă phụ phàng có thể tỏ ra tội nghiệp cho tôi.

Cứ như thế này th́ chắc chắn,

Tôi sẽ chết đi trong trống lạnh.

d) Dịch thơ:

Người đă từng hất hủi,
Lẽ nào tội nghiệp tôi.
Thế này ḿnh chắc sẽ,
Chết tủi lạnh mà thôi.

(ngũ ngôn) 

Phụ t́nh, chẳng chút thương t́nh,
Đi về cơi chết một ḿnh ḿnh thôi.

(lục bát)

 

e) Tác giả và hoàn cảnh sáng tác:

Xuất xứ: Shuui-shuu (Thập Di Tập), thơ luyến ái phần 5, bài 950.

Tác giả: Kentokukô (Khiêm Đức Công) là thụy hiệu của Fujiwara no Koremasa (Đằng Nguyên, Y Doăn, 924-972). Là cháu gọi Teishinkô Tadahira (Trinh Tín Công Trung B́nh, tác giả bài 26) bằng ông và là cha của Fujiwara no Yoshitaka (Đằng Nguyên, Nghĩa Hiếu, tác giả bài 50). Ông là người có tài trí và dung mạo hơn người, làm trưởng quan (Bettô) của Viện Thi Ca (Wadokoro) và đứng đầu Lê Hồ Ngũ Nhân (Nashitsubo no gonin) tức năm vị quan đă soạn ra Gosen-shuu và chỉnh lư Man.yôshuu . Lên đến chức Nhiếp Chính Thái Chính đại Thần là ngôi vị cao nhất trong hàng thần hạ.

f) Thưởng ngoạn và phẩm b́nh:

Đề Tài:T́nh yêu cô đơn, không có cả sự đoái hoài, cảm thương của người ḿnh yêu dấu nay đă phụ phàng.

Lời thuyết minh của Shuui-shuu cho rằng đây là bài thơ vịnh tâm trạng của kẻ bị đàn bà tỏ ra lạnh nhạt và không cho gặp nữa. V́ lẽ đó, không những tinh thần mà cả thể xác đều trở nên suy nhược, gần kề cái chết và nghĩ rằng sẽ chết, mang theo mối t́nh đơn phương trong cô quạnh v́ không lấy ai cảm thương cho số phận ḿnh. Tác giả như có ư muốn được đoái tưởng. Hơi thơ có vẻ yếu ớt, không có khí phách đàn ông hay của của một ông quan đứng đầu triều.

g)      Dư Hứng:

Tương truyền, trái với cha ḿnh là Udaijin Morotsuke (Hữu đại thần Đằng Nguyên Sư Phụ) là người có đức kiệm ước, Kentokukô chuộng sự hoa mỹ và làm nhiều người phải chau mày v́ tính hào nhoáng của ông. 

Hán dịch:

Cảm Thương.
感  傷

Bi tai tao quân khí,
悲　哉　遭　君　棄

Bất nguyện tha nhân liên.
不　願　他　人　憐

Thử thân ai dục tuyệt,
此　身　哀　欲　絶

Chí tử do tương luyến.
至　死　猶　相　恋

Anh dịch:

Ah, cruel one! thou pass’d me by

No glance of pity on turned,

A careless scorn was in thine eye,

That mock’d the passion that in me burn’d:

Alas! Alas!

Such woes my failing pow’rs surpass.

(Dickins)

Sure that there is none

Who will speak a pitying word,

I shall pass away.

Ah! my death shall only be

My own folly's (fitting end).

(Mac Cauley)

Trong Truyện Genji, đoạn liên quan đến mối t́nh của Kashiwagi với công chúa San no Miya (chính thất của Genji) có nói đến việc chàng công tử này lâm bệnh tương tư, mong được nàng cảm thương mà nói cho hai chữ “tội nghiệp” (aware). Tuy đồng cảnh với tác giả bài này, khác nhau là sau đó, Kashiwagi đă lật ngược thế cờ, cắm sừng được Genji.

 

  

.........................

< Bản bổ sung mới nhất : Dec 28th 2008 >

 

® "Khi phát hành lại bài viết của trang này cần phải có sự đồng ư của tác giả (dhdungjp@yahoo.com)
và ghi rơ nguồn lấy từ www.erct.com