Vận mệnh của nước nhỏ
 

Ngô Khôn Trí (Exryu Canada)

Nghị quyết của Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc về việc phủ nhận giá trị của cuộc trưng cầu dân ý đòi độc lập cho Crimea vào ngày 16/03/2014 vừa qua đã không được thông qua chỉ vì Nga phủ quyết, Trung Quốc bỏ phiếu trống trong khi các thành viên còn lại của hội đồng đều bỏ phiếu thuận.

Nếu 1 trong 5 nước thành viên cố định ( Mỹ, Anh, Pháp, Nga và Trung Quốc ) bỏ phiếu chống thì nghị quyết của Hội đồng Bảo an sẽ không được thông qua. Nguyên tắc này do chính các nước lớn lập ra vào năm 1946, hợp với tình hình thế giới khi thế chiến thứ hai vừa kết thúc.

Thế nhưng, ngày nay cho dù nguyên tắc này không còn hợp với tinh thần tôn trọng bình đẳng chủ quyền của các quốc gia nhưng Liên Hiệp Quốc vẫn giữ nguyên nguyên tắc phủ quyết này. Chính vì thế nhiều vấn đề xung đột giữa các quốc gia trên thế giới vẫn không thể giải quyết ổn thỏa nhất là khi xung đột có gắn bó với quyền lợi cốt lõi của 1 trong 5 nước lớn.  Một nguyên tắc phi dân chủ ?

Cũng vì thế mà ngày 18/10/2013, mặc dù được 2/3 của 193 quốc gia thành viên ủng hộ nhưng Saudi Arabia đã từ chối vai trò thành viên không thường trực kéo dài hai năm trong Hội đồng Bảo an Liên Hợp Quốc. Saudi Arabia cũng tuyên bố rằng Liên Hợp Quốc không thể giải quyết được xung đột Palestine - Israel, vốn kéo dài hơn 4 thập kỷ, thất bại trong việc biến Trung Đông thành khu vực không có vũ khí hủy diệt hàng loạt.

Hội đồng Bảo an Liên Hiệp Quốc gồm có 5 thành viên cố định và 5 thành viên không thường trực (luân phiên). Từ khi thành lập đến nay, Nga (+Liên Xô) đã sử dụng quyền phủ quyết tới 124 lần, Mỹ : 82 lần, Anh : 32 lần, Pháp : 18 lần và Trung Quốc (+Đài Loan): 6 lần .

Thử hình dung xem nếu như Crimea không tổ chức trưng cầu dân ý về việc sáp nhập vào Nga thì việc gì sẽ xảy ra cho người dân Ukraine và Crimea .

-Xung đột giữa những thành phần theo chủ nghĩa dân tộc quá khích Đông và Tây Ukraine sẽ xảy ra khốc liệt: Xã hội hỗn loạn, bất an, ít nhất cũng có cả ngàn người thiệt mạng ?

-Khủng hoảng chính trị sẽ xảy ra: Tranh chấp quyền lực giữa thành phần đối lập (thân Âu châu)với thành phần ủng hộ chính phủ cũ (thân Nga) và ngay chính trong thành phần các đãng đối lập sẽ diễn ra trong 1 thời gian dài trước khi tìm ra người lãnh đạo có thể dung hòa được mọi thành phần.

-Kinh tế của Ukraine sẽ xuống dốc vì nhiều nhà đầu tư bỏ chạy, giới nhà giàu chuyển tiền ra nước ngoài, người tài giỏi di dân qua các nước khác. Muốn khôi phục lại như cũ ít nhất cũng phải đợi vài chục năm sau.

-Nếu như phe thân Nga chiếm ưu thế trở lại nhờ ở kế bên Nga, phe Âu châu và Mỹ nhảy vô giúp phe đối lập thì nước Ukraine sẽ có nhiều nguy cơ trở thành bãi chiến trường làm hàng trăm ngàn người chết, hàng triệu người di tản ở trong những trại tỵ nạn do Liên Hiệp Quốc tới giúp đỡ vô thời hạn giống như nhiều quốc gia có nôi chiến :Syria, Libya, Ai cập,…

Nêu những điều trên không có nghĩa là ủng hộ việc Crimea sáp nhập vào Nga. Điều muốn nói lên là :”Vận mệnh của 1 quốc gia, nhất là 1 nước nhỏ ở kế bên 1 nước lớn luôn bấp bênh, dễ nghiêng lệch . Do đó, đừng trông cậy vào bên ngoài mà hãy làm tăng sức mạnh bên trong (đoàn kết), biết thích nghi và không quá khích là những yếu tố quan trọng có ảnh hưởng đến vận mệnh tương lai của 1 quốc gia ?”

Vài dòng tản mạn cuối tuần.

Montreal, ngày 22/3/2014

Ngô Khôn Trí