Vài dòng về bán đảo Triều Tiên

Ngô Khôn Trí (Exryu Canada)

Mỗi lần Bắc Triều Tiên thử các loại tên lửa đạn đạo mới và mỗi lần Mỹ và Nam Hàn tập trận chung, báo chí đồng loạt đưa tin về tình hình căng thẳng ở bán đảo Triều Tiên với hình ảnh 1 đất nước Bắc Triều Tiên quá khích có 1 nhà lãnh đạo trẻ với lối cắt tóc không giống ai, làm tăng mối lo ngại về những hành động ngông cuồng của đất nước sở hữu vũ khí hạt nhận này.

Nhật Bản đã thỏa thuận ngầm với Mỹ về số tiền để chi trả cho chi phí quân đội Mỹ giúp bảo vệ nước Nhật một khi bị tấn công. Thế nhưng, Hàn Quốc thì không đồng ý với đề xuất của Tổng thống Trump về việc phải trả 1 tỷ USD cho hệ thống phòng thủ tên lửa THAAD do Mỹ tự đem đến đặt tại căn cứ quân sự của Mỹ ở Đại Hàn.

Nhân đọc tin tức “Mỹ - Nga nhất trí hợp tác giải quyết vấn đề Bắc Triều Tiên”. Tôi tự nghĩ không biết 2 cường quốc này nhất trí với nhau về điểm gì ?, và với mục đích gì ?

Nhân dịp này, tìm hiểu rõ thêm về lịch sử Triều Tiên. Xin được tóm tắt lại như sau:

Cách đây 72 năm, khi cục diện chiến tranh thế giới lần thứ hai đã ngã ngũ, từ ngày 4 – 11 tháng 2 năm 1945, tại thành phố Yalta, miền nam Ukraina một thỏa thuận phân chia quyền lợi giữa Hoa Kỳ và Liên Xô (Nga hiện nay) đã được thông qua. Liên Xô nắm Đông Âu, Đông Đức, Đông Berlin, quần đảo Kuril của Nhật , Bắc Triều Tiên.Đông Bắc Trung Quốc và Mông Cổ. Hoa Kỳ nắm ảnh hưởng phần còn lại của châu Âu, Nam Triều Tiên, phần còn lại của Nhật Bản.

Tại bán đảo Triều Tiên, Liên Xô chiếm đóng miền Bắc, Hoa Kỳ chiếm đóng miền Nam, lấy vĩ tuyến 38 làm ranh giới quân sự. Sự phân chia này ban đầu chỉ là biện pháp tạm thời và dự định sẽ trả lại một nước Triều Tiên thống nhất cho dân Triều Tiên. Chính phủ lâm thời lúc đó không có tiếng nói và không được Mỹ ủng hộ vì Mỹ cho rằng họ quá thiên cộng.

(Chú : Chính phủ lâm thời ra đời sau vụ việc 7 ngàn người dân Triều Tiên bị lính Nhật sát hại trong một cuộc biểu tình lớn có 2 triệu người tham gia chống kẻ xâm lược Nhật Bản vì nghi ngờ Hoàng đế Gojong (1/3/1919) bị đầu độc, được thành hình ở Thượng Hải phối hợp với các phong trào giải phóng và kháng chiến ở trong nước chống lại chính sách đô hộ của Nhật Bản. Chính phủ lâm thời này được xem như là chính phủ của nhân dân Triều Tiên trong giai đoạn 1919-1948 )

Hoa Kỳ và Liên Xô thỏa thuận quản lý Triều Tiên dưới 1 Ủy ban Hỗn hợp. sẽ tiến hành tổng tuyển cử và Triều Tiên sẽ được độc lập sau 4 năm. Thế nhưng, vì Hoa Kỳ và Liên Xô không đồng thuận về việc áp dụng Đồng ủy trị ở Triều Tiên nên vào tháng 12/1945, một hội nghị được tổ chức tại Moscou (thủ đô của Liêng bang Nga) để thảo luận tương lai của Triều Tiên được tiến hành, một hội đồng Xô – Mỹ cũng đã được thành lập nhưng đến tháng 9 năm 1947 cũng không tìm ra một giải pháp nào.

Tại Nam Triều Tiên, được sự tiếp sức của lực lượng Hoa Kỳ , một nhóm cánh tả chống ủy trị với tên gọi Hội đồng Đại diện Dân chủ ra đời . Tuy nhiên, nhóm này phản đối các thỏa ước do Hoa Kỳ bảo trợ. Sự chống đối này đã làm cho Hoa Kỳ phải bãi bỏ những thỏa thuận trước kia với Liên Xô là lập Ủy ban Hỗn hợp để quản lý Triều Tiên.

Ngày 10/5/1948, Hội đồng Liên Hiệp Quốc được Hoa Kỳ ủng hộ đã tổ chức bầu cử ở các địa phương ở phía nam vĩ tuyến 38 và thành lập ra chính phủ được lãnh đạo bởi Lý Thừa Văn, một người Triều Tiên sống lưu vong tại Mỹ, một tín đồ Thiên Chúa Giáo và chống cộng . Việc ông đắc cử trong 1 cuộc bầu cử mà thực ra chỉ có 1 mình ông ra ứng cử và chỉ được tổ chức ở phía nam đã dấy lên nhiều cuộc biểu tình phản đối, làm hàng chục ngàn người bị giết và bị bắt giữ.

Trong khi đó, vào ngày 9/ 9/1948, tại Bắc Triều Tiên, Liên Xô hậu thuẫn Kim Nhật Thành, một cựu chiến binh từng tham gia kháng chiến chống Nhật, được quốc hội bầu ra làm Tổng Bí thư của đảng Lao động Triều Tiên, lãnh đạo Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên

Hai sự việc trên dẫn đến việc thành lập các chính phủ riêng biệt, Cộng hòa Dân chủ Nhân dân Triều Tiên ở miền Bắc và Đại Hàn Dân Quốc ở miền Nam.Cả 2 đều tuyên bố mình là chính phủ hợp pháp của toàn bộ lãnh thổ Triều Tiên. Căng thẳng tăng lên và cuối cùng dẫn đến chiến tranh.

Năm 1949, cả hai lực lượng của Liên Xô và Hoa Kỳ rút khỏi Triều Tiên.

Ngày 25/6/1950, nhờ sự hỗ trợ của Cộng hòa Nhân dân Trung Hoa với sự tiếp ứng của Liên Xô trong vai trò cố vấn quân sự, Bắc Triều Tiên vượt vĩ tuyến 38 tấn công miền Nam. Đại Hàn Dân quốc được Mỹ hỗ trợ đánh trả lại. Chiến tranh Triều Tiên bùng nổ. gần 3 triệu người thiệt mạng hoặc bị thương, hàng triệu gia đình bị ly tán, Sau 3 năm , chiến tranh kết thúc khi 2 miền đạt được 1 thỏa thuận ngưng bắn vào ngày 27/7/1953. Do không có hiệp định hòa bình nên thực chất cuốc chiến này vẫn chưa kết thúc cho đến ngày nay. Hai bên vẫn tiếp tục trong tình trạng chiến tranh và có thể phát động tấn công bất ngờ mà không cần tuyên chiến.

Hiện nay, Bắc Triều Tiên có 25.2 triệu dân, do đảng Lao Động cầm quyền, là 1 đảng duy nhất, độc tài , gia đình trị, có hồ sơ nhân quyền tồi tệ nhất , đầu tư rất nhiều trong lãnh vực phát triển quốc phòng (15,8% GDP) với mục tiêu là thống nhất đất nước, có 1 lực lượng quân đội khoảng 1,2 triệu người, lớn thứ tư trên thế giới, có quan hệ kinh tế lớn (90%) với Trung Quốc, được Nga hỗ trở trong việc phát triển công nghiệp quốc phòng, bị coi là con rối của Nga dùng để đối phó với áp lực của Mỹ.

Đại Hàn Dân Quốc (hay còn gọi là Nam Hàn) có 50,6 triệu dân, được Hoa Kỳ ủng hộ để ngăn chặn sự tấn công của Bắc Triều Tiên. Hiện nay là 1 nước dân chủ toàn diện, theo chế độ công hòa tổng thống (hành pháp và lập pháp được tách biệt), trải qua nhiều cuộc nổi loạn chống lại độc tài quân sự, tham nhũng, người dân được quyền trực tiếp bầu ra tổng thống. có nền kinh tế phát triển mạnh, GDP xếp hàng thứ 10 trên thế giới. Ngành điện ảnh phát triển mạnh, không bị ảnh hưởng bởi các sàn phẩm của Hollywood.Việc tái thống nhất là 1 chủ đề chính trị được bàn luận nhiều nhất. 2 bên đã có 1 cuộc gặp gở chính thức vào năm 2000.

Ngay từ sau Thế Chiến Thứ Hai, việc thống nhất đất nước Triều Tiên đối với Mỹ và Nga không quan trọng bằng thế chiến lược của riêng mình.

Lấy lý do bảo vệ, Mỹ tiếp tục lập các căn cứ phòng thủ tên lửa tại Nam Hàn và Nhật Bản, không chỉ vì mục đích ngăn chận sự phát triển quân sự của Nga và Trung Quốc mà còn vì vị thế chính trị và lợi ích kinh tế ( thêm thị trường tiêu thụ hàng quốc phòng) của mình.

Đối với Nga, việc giúp Bắc Triều Tiên phát triển quốc phòng, công nghiệp, cơ sở hạ tầng không chỉ vì mục đích để có đặc quyền khai thác các nguồn khoáng sản dồi dào của Bắc Hàn giúp phát triển kinh tế cho nước mình, mà còn để tăng cường vị thế chính trị, dùng Bắc Hàn làm để đối phó với các áp lực của Mỹ.

Khi nào vấn đề thống nhất Nam Bắc Triều Tiên sẽ được giải quyết đây ?. Vận mệnh của nước nhỏ thật bấp bênh, nó tùy vào thỏa thuận của 2 nước lớn ?

Montreal, ngày 4/5/2017

Ngô Khôn Trí