Khích động ?

Ngô Khôn Trí (Exryu Canada)

Sau khi công bố 17,4 triệu (52%) người dân nước Anh ủng hộ Brexit, 16,1 triệu người (48 % ) muốn ở lại , chênh lệch 1,3 triệu người (3.9%). Tỷ lệ người đi bầu là 72%. Đồng Bảng Anh lao dốc, sụt giá xuống mức thấp nhất trong vòng 3 thập kỷ, thị trường tài chánh trên thế giới trở nên hỗn loạn, Thủ tướng David Cameron tuyên bố từ chức, một quyết định gây sốc.

Có thể nói vấn đề khủng hoảng người tị nạn tại Châu Âu là nguyên nhân chính gây ra chia rẽ Liên minh Châu Âu (EU). Phần lớn dân chúng Anh muốn tách ra khỏi EU vì không đồng ý với những nguyên tắc tự do di chuyển (muốn hạn chế việc di dân) và thị trường lao động tự do bị lạm dụng. Kết quả của cuộc trưng cầu dân ý này đã thúc đẩy EU cần giải quyết gấp những vấn đề bức xúc như dòng người nhập cư, lao động tự do, những rủi ro tài chánh một khi có 1 nước bị phá sản như trường hợp của Hy Lạp trước đây. Nếu không sẽ xảy ra hiệu ứng domino. Hà Lan, Ý, Pháp và vài nước khác cũng sẽ tổ chức một cuộc trưng cầu như ý giống như Anh ?

Nhiều người Anh sau đó mới nhận ra rằng đây là một trò chơi chính trị và điều xảy ra trước tiên đối với họ là đồng tiền của nước họ bị mất giá so với các đồng tiền của nước khác, quyền tự do đi lại và làm việc của họ cũng như của người thân và con cái của họ ở 27 nước còn lại trong EU sẽ bị khước từ. Những người đang sinh sống và làm việc ở nước ngoài cảm thấy bất an.

Nhiều người Anh bày tỏ hối hận vì đã bỏ phiếu ủng hộ phương án rút khỏi EU (Brexit). Cô Hannah Lucas, 28 tuổi ở London (nơi có tỷ lệ người chọn phương án ở lại với EU đông nhất) nói : “Tôi cảm thấy quay cuồng, thật sự sốc”. Anh Mandy nói :”Khi tỉnh dậy sáng nay, hiện thực phủ phàng đã giáng mạnh vào tôi. Nếu có cơ hội được bầu lại, tôi chắc chắn sẽ chọn ở lại EU”. Anh Hywyn Pritchard nói :”Đây là ngày tồi tệ nhất đời tôi”.

Hơn 1 triệu người Anh ký vào đơn kiến nghị trên trang web của quốc hội Anh, kêu gọi tổ chức lại trưng cầu dân ý.

Cho dù 1 triệu người ký tên kiến nghị kêu gọi tổ chức lại cuộc trưng cầu dân ý bỏ phiếu ủng hộ việc ở lại đi nữa, kết quả cũng không thể khẳng định sẽ nghiêng về phía bên nào. Hơn nữa, chưa biết được quyết định của 28% (khoảng 9,38 triệu người) đã không đi bầu suy nghĩ ra sao, bởi vì họ là những người vô trách nhiệm, không quan tâm đến những biến cố quan trọng ảnh hưởng đến vận mệnh của nước mình, dễ bị lôi cuốn bởi những trò khích động mang tính chính trị. Nếu như số người đã không đi bầu vẫn tiếp tục không đi bầu cho cuộc trưng cầu dân ý tới (nếu có) thì chỉ cần 50% +1 của 1,3 triệu người đã bỏ phiếu Brexit đổi lại bỏ phiếu cho Bremain thì kết quả sẽ đảo ngược.

Một vài ngày trước khi bỏ phiếu, một nữ dân biểu Jo Cox của đảng Lao động, một chánh khách vận động cho việc ở lại EU đã từng kêu gọi giúp đỡ những người tỵ nạn Syria, đã bị bắn nhiều phát đạn sau một cuộc gặp gở với cử tri. Kẻ sát nhân còn đâm thêm nhiều nhát vào thân thể nạn nhân và hét lên “Britain first”. Qua việc này, nhiều người nghĩ rằng phe Brexit sẽ yếu đi, nhưng cuối cùng bên Brexit cũng đã thắng.

Xã hội nào cũng đều có những loại người như vậy. Theo nhân xét cá nhân, những người mang chủ nghĩa dân tộc quá khích, dễ bị kích động thường chiếm khoảng 20% ở các nước văn mình, con số này lớn hơn ở các nước chậm phát triển ?

Trong cuộc bầu cử tổng thống Mỹ tháng 11 sắp tới đây, liệu người dân Mỹ có đi bầu đông đủ và có bị rơi vào trò chơi chính trị, bị khích động bởi tinh thần dân tộc hẹp hòi hay không ?

Montreal, ngày 25/6/2016

Ngô Khôn Trí