Mn canh bắp chuối của mẹ

母の日に 渡せぬ花よ 胸熱し

MN

C những kỷ niệm thấm su vo tm tr bắt nguồn từ những mn ăn dn d, đậm chất qu nh. Ở đ c bn tay chăm lo của mẹ qua từng cch chế biến tạo thm sự phong ph trong mỗi mn tưởng chừng như đơn giản ấy tượng trưng cho tnh yu m mẹ dnh cho cc con.

Nghe mẹ kể lại rằng lc xưa qu miền Trung ngho khổ của mẹ, vng đất với những hạt ct kh cằn cộng những sỏi đ nhấp nh hay những cnh đồng trải di được bao bọc bởi ni đồi v uốn quanh l dng sng hiền ho, đậm chất mộc mạc của miền Trung nắng gi. Miền Trung đất cy ln sỏi đ, ma hạn nắng chi chang v ma mưa th ngập ng, lũ qut v mất ma. Với kh hậu khắc nghiệt như thế, khi th cơn nng chy da, lc th gi cuồng mưa lũ, nhưng cy chuối vẫn kin gan, chống chỏi quyết liệt, nhiều khi đến trụi hết l. Khng những thế, cy chuối cn rất hữu dụng cho con người. Những thn chuối thường được dng kết lm chiếc b để di chuyển trong những ma nước lũ, tu l kết thnh mũ để đội che nắng che mưa. Cng dụng cy chuối khng chỉ c bao nhiu đ m cn c v số lợi ch khc nữa. Cy chuối l loại cy rất phổ biến ở cc vng nng thn Việt Nam. Đy l loại cy dễ trồng, bất kỳ chỗ no v loại đất g cũng c thể trồng được. Chuối l loại cy ăn quả chỉ cho ra quả một lần, sau đ cy chuối c thể vẫn pht triển tươi tốt nhưng lại khng thể kết tri được nữa. Cũng v vậy m sau khi cy chuối cho ra buồng chuối c thể thu hoạch th người trồng thường chặt thn của cy ấy đi. Từ gốc của thn cy bị chặt sẽ lại mọc ra cy mới v c thể kết tri nn người trồng cũng khng phải mất cng trồng lại nữa. Cho nn chỉ cần trồng một t cy chuối trong vườn lc đầu, sau đ c thể sinh si nảy nở thnh một vườn chuối. Cc sản phẩm từ cy chuối như bắp chuối, quả chuối, thn chuối, củ chuối v l chuối, người dn qu khi khng dng hết th mang bn cũng kiếm được t tiền. Thn chuối c thể chế biến thnh nhiều mn ăn, cứ việc thi nhỏ thn chuối ra rồi chế biến như những loại thực phẩm khc nhau, kể cả lm thực phẩm cho gia sc như: g, heo. L chuối dng để gi nhiều loại bnh bnh v tri chuối chn hoặc sống đều c thể chế biến những mn ăn dn d nhưng hương vị th đậm hồn qu hương. Quả chuối l loại tri cy quen thuộc, giu chất dinh dưỡng, mang lại nhiều lợi ch cho cơ thể. Từ những quả chuối bnh dị v quen thuộc của lng qu VN, người ta đ sng tạo v chế biến những mn ăn vặt hấp dẫn v ngon lạ lng: chuối sống nấu, chuối chn cũng nấu được, chuối sống ăn sống với cơm v mắm, chuối chn ăn bnh thường hoặc nấu ch, luộc hoặc phơi kh để dnh ăn trong nhiều ngy.

Bắp chuối hay hoa chuối cũng l mn ăn phổ biến đối với những gia đnh VN. Ring mẹ ti th đ chế biến rất nhiều mn từ bắp chuối. Khi hi một bắp chuối từ trn cy xuống l ngầm hiểu rằng đang ăn những thứ tinh hoa nhất từ chuối. Cch thi thường vẫn l mỏng v nhỏ thnh sợi. Mn đầu tin ti được ăn sơ chế kh đơn giản bằng cch cho đường, muối trộn đều vo bắp chuối đ được thi nhỏ, sau đ cho thm đậu phộng rang l c thể thnh mn gỏi bắp chuối hay nộm hoa chuối. Nếu ai đ thch đậm đ hơn th trộn thm thịt heo ba chỉ, tm luộc hay tm kh vo. Hoa chuối sau khi thi nhỏ rửa sạch c thể ăn như rau sống, chấm cc loại nước chấm đều ngon v cng hấp dẫn hơn khi cho vo nồi lẫu.

Bắp chuối xo với cc loại thịt, tm cũng l một mn ăn ngon miệng, C thể xo chay với c chua, mẻ gạo, thm gia vị vo l c thể ăn. Nhiều người thch ăn bắp chuối nấu với đậu v ốc. Nhiều mn khc nữa chế biến từ bắp chuối như nấu canh, kho, xo, hấp, trộn...với những thứ khc ty mỗi người. Bắp chuối cũng c thể nấu với cc loại rau quả khc như khế hoặc đi khi chỉ đơn giản xo ln với t dầu v nm nếm t gia vị l đ c một bữa ngon rồi. Bắp chuối vừa ngọt thơm vừa c cht vị cht cng lm cho vị gic phong ph thm. Nhiều người lc đầu khng biết ăn bắp chuối nhưng khi đ biết ăn rồi dần dần cũng đm nghiện lun.

Ni g th ni chứ mn m mẹ thường nấu m ti thch nhất vẫn l mn canh bắp chuối. Thi từng lt bắp chuối thật mỏng sau đ ngm vo thau nước muối pha long c vắt thm một t nước cốt chanh để trnh bị đen. Bắc nồi ln bếp, đổ một t dầu vo, cho đậu phọng đ gi nhỏ vo phi, thm một t lt hnh củ. Tiếng xo xo đậu phộng quyện lẫn mi hnh khi được phi ln lm thơm nức mũi, chưa ăn m đ thấy thm. Sau khi phi xong đậu phộng th thm nước vo nồi, đậy nắp vung chờ nước si. Khi nồi nước si ln th nhn thấy nước trắng như sữa đ l mu của đậu phộng gi nhỏ. Vớt những lt bắp chuối đang ngm trong thau ra cho ro nước rồi bỏ vo nồi đậy nắp vung lại đun cho đến khi si. Nồi canh si tầm khoảng năm pht th những lt bắp chuối chn mềm chuyển qua mu nu, tắt bếp v thi l lốt thm vo nồi canh, quậy đều, nm nếm thm gia vị vừa ăn. Một mi thơm ngậy của l lốt quyện với đậu phộng, mu trắng của nước đậu, mu xanh của l lốt, mu nu của bắp chuối v mu đỏ của vi vụn ớt bột ha quyện vo nhau rất đẹp mắt. Vị bo của đậu phộng v vị hơi cht của bắp chuối tạo thnh vị kh tả, n rất ring khng lẫn vo đu được.

(Mặc d mn ny mẹ hay nấu nhưng cũng nghe mẹ ni rằng xuất xứ mn canh ny, c người ni đ l mn ăn của người bản địa nhưng lại c người ni rằng đ l mn ăn dn d của người dn Bắc bộ mang theo trong mỗi chuyến di dn)

Giờ đy, mỗi lần c dịp đi xa, thấy c nh ai đ trồng vi bụi chuối, ti cảm nhận được từng cnh cy ngọn cỏ như thấm đẫm giọt mồ hi của mẹ. V cho đến by giờ, tuy mẹ đ khng cn trn ci đời, cũng khng được diễm phc c thể ở nơi m mẹ đ sinh ra v khng thấy vườn nh cn nhiều cy chuối theo như mẹ kể. Nhưng ở trong tm tr ti vẫn in đậm hnh ảnh mn canh bắp chuối tuyệt vời trong những năm thng ngọt ngo bn mẹ.

MN, 2019