Xóm Già

Lê Hiền

Bài đă đăng trên Việt Báo - 24/10/2019
 

Tác giả đă góp nhiều bài viết đặc biệt và đă được trao tặng giải thưởng Việt Về Nước Mỹ. Ông sinh năm 1951, du học Nhật trước 1975. Đến Mỹ năm 1981. Hiện là cư dân Irvine, Nam California. Công việc: Kỹ Sư Điện tại một hăng trong cùng thành phố. Đây là bài viết mới nhất

Gia đ́nh tôi dọn về Irvine vào tháng tư năm 2002, cư trú ở Irvine cũng đă được 17 năm, thời gian đi quá nhanh. Khi dọn tới đây tôi cũng vừa được 51 tuổi, một trong những người trẻ nhất trong xóm. Gia đ́nh cụ F đă trên 70 tuổi, gia đ́nh cụ P cũng mấp mé 70, gia đ́nh cụ G cũng gần 80 tuổi.

Cụ F trai đă trên 70 tuổi, luật sư về hưu, hay có cái sở thích mở cửa garage nh́n người trong xóm đi qua lại. Những mùa game lớn bóng rổ NBA hay bóng bầu dục NFL, cụ hay tổ chức coi game trong garage nhà cụ, có pot luck bia và đồ ăn nhẹ. Mười năm sau cụ qua đời để lại bác gái một ḿnh cô đơn trong căn nhà rộng lớn, có một người con trai thỉnh thoảng mới về thăm bác gái. Nhà cũng đă trả xong.

Cụ P cũng xấp xỉ vào tuổi 70 đă về hưu, trước đó làm thầu xây dựng. Cụ có sở thích dẫn chó của hàng xóm đi ṿng công viên rồi về nhà, vừa vận động chân tay, vừa giết thời gian cho đỡ buồn vào tuổi về hưu. Đang mạnh khỏe, đùng cái cụ bị tai biến mạch máu năo, dù cố gắng vật lư trị liệu, nhưng cụ sức yếu, nên ít khi gặp cụ ngoài đường. Coi như cụ nằm liệt trong nhà, c̣n có bác gái mạnh khỏe chăm sóc nên cũng đỡ cô đơn. Nhà cũng đă trả xong.

Gia đ́nh cụ G, cả hai cụ có cái thú hái trái cây trong vườn đem đi cho hàng xóm ăn lấy thảo.Cây cam nhà cụ giống ngọt, năm nào trái cam cũng xum xuê, ăn hoài không hết. Cả hàng trăm trái cam mọc tràn qua khỏi hàng rào sang bên nhà tôi, cụ nói cứ tự nhiên hái mà ăn. Vườn cụ c̣n có trái bơ khá lớn, thỉnh thoảng cụ cũng đem biếu tôi một ít trái.Cụ bà mới qua đời đầu năm nay thọ 98 tuổi. Cụ ông khoảng 90 tuổi, trẻ hơn cụ bà, có lẽ buồn v́ cụ bà mất, nên sức khỏe yếu dần, đang có y tá đến nhà trông nom cụ. Cụ vốn là Quality engineer nên có tiền dư giả để mướn y tá đến trông nom. Nhà cũng đă trả xong.

Nh́n hoàn cảnh của cụ G, tôi bàn với bà xă đi mua bảo hiểm nhân thọ mới để thay thế cái cũ. Bảo hiểm nhân thọ mới có thể rút tiền ra nếu về già ḿnh bị yếu cần y tá đến nhà trông nom. Nhân viên bảo hiếm mới đến thử máu và đo nhịp tim. Ít lâu sau hăng bảo hiểm mới gởi bản điện tâm đồ, với lời nhắn nhịp tim có sự bất thường cần gặp bác sĩ gia đ́nh gấp để giải quyết. Mặc dù bị trục trặc về tim, hăng bảo hiểm mới cũng vẫn chấp nhận. Vừa qua tuổi 68 tôi mới khám phá có sự trục trặc về tim, một may mắn không ngờ đă cứu mạng của tôi. Tôi đă trở thành cụ già trong xóm, mang mầm mống bệnh, nhà th́ phải 6 năm nữa mới trả xong.Nên vẫn vừa lành tiền hưu vừa đi làm.

Sau khi có điện tâm đồ tôi đưa cho bác sĩ gia đ́nh, và bác sĩ gia đ́nh lấy hẹn ngay với bác sĩ tim. Găp bác sĩ tim sau khi có bản điện tâm đồ mới nhất và siêu âm tim, nh́n nhịp đập tim yếu, nghi nghờ có cái ǵ bất b́nh thường và trầm trọng, trong khi tôi không hề có dấu hiệu ǵ về đau tim như đau ngực, khó thở, làm việc mệt nhọc sau vài phút. Bác sĩ cho cái hẹn về soi tim.

Ngày soi tim được hẹn vào 6 giờ sáng 30 tháng 9 tại bệnh viện Fountain Valley. Cũng tại ngay bệnh viện FV này 3 đứa con đă ra đời tại đây, thời gian nhanh thật, đứa út cũng đă được 29 tuổi. Sinh lăo bệnh tử, cửa lăo đang trải qua, cửa bệnh đang trông chờ tại pḥmg mổ tim bệnh viện FV.

Thủ đầu tiên là thủ tục tiền đâu cũng không tránh khỏi, sau khi đưa ID (bằng lái xe Cali ) và thẻ bảo hiểm, khoảng 10 phút nhân viên nhanh chóng cột tấm thẻ nhựa có chi tiết cá nhân vào tay, và đưa hóa đơn của ca mổ, nh́n xong hết hồn, phải đóng tiền co-pay hết $935 bằng thẻ Visa, c̣n lại bảo hiểm trả.

Được đưa vào pḥng chờ mổ nằm trên giường, sau khi cởi bỏ các quần áo cá nhân, và mặc vào chiếc áo của bệnh viện, lấy máu và thử máu, làm thêm thủ tục kư, cá nhân hoàn toàn chịu trách nhiệm nếu có xảy ra hư thận, chảy máu, lên con đau tim, và cuối cùng là tử. Tôi thản nhiên kư giấy tờ chấp nhận và chịu rủi ro.

Sau đó được đưa vào pḥng mổ. Vụ soi tim bệnh nhân không bị đánh thuốc mê hoàn toàn, nên tôi vẩn c̣n cảm thấy hơi đau khi soi tim. Một giờ trôi qua, bác sĩ mổ tim đúng dậy nh́n tôi lắc đầu và nói:

- Chú ơi! Không ngờ t́nh trạng tim của chú lại rơi vào t́nh trạng trầm trọng như thế này.

- Thế là sao hở bác sĩ?

- Chú bị nghẹt ba mạch máu tim. Không biết các bác sĩ tim khác có dám chấp nhận ca mổ này không nữa.

- Không dám chấp nhận mổ có nghĩa là cơ may sống rất ít. Đầu óc tôi hơi choáng voáng v́ tin dữ, nhưng vẫn b́nh tỉnh.Vậy th́ bác sĩ ra nói chuyện với bà xă ra sao.

Lúc này khoảng 11 giờ sáng ngày thứ sáu. Sau khi khám phá ra bệnh tim trầm trọng, tôi được gắn thêm máy trợ tim để giúp cho tim làm việc bớt lại, nước biển và oxygen được tiếp tế vào cơ thể liên tục, bằng những ống giây chằng chịt, bây giờ th́ tôi đang sống cùng với giây nhợ, mà trước đây tôi không hề nghĩ ḿnh sẽ bị rơi vào t́nh trạng này. Tôi được chuyển về pḥng chăm sóc đặc biệt, với 2 y tá trực 24 tiếng đồng hồ. Bây giờ vào khoảng 1 giờ chiều thứ sáu, rơi vào tuần lễ labor day.

Sau khi bác sĩ tim nói chuyện với bác sĩ gia đ́nh, và với quyết định của bà xă. Tôi sẽ được chuyển qua bệnh viện UCI vùng santa ana cách bệnh viện FV 12 dậm, và nhà tôi khoảng 10 dậm. Bệnh viện UCI có đội ngũ mổ tim nổi tiếng, cơ may tôi được cứu sống có nhiều phần trăm hơn. Sau khi tham khảo hồ sơ bệnh lư của tôi, đội ngũ bác sĩ tim UCI đă đồng ư thực hiện ca mổ rất trầm trọng của tôi.

4 giờ sáng thứ bảy tôi được xe cứu thương chuyển qua bệnh viện UCI. Tôi vẫn tỉnh táo khi được di chuyển toàn bộ giường, máy trợ tim, máy tiếp Oxygen. Tôi thấy xe vẫn chạy b́nh thường không một tiếng c̣i hú, tôi c̣n mường tượng được xe chạy trên đường Brookhurst rẽ vào freeway 5, rồi xuống đường Main. Tôi được chuyển đến pḥng chăm sóc đặc biệt, trên lầu bảy. Lầu này có 6 pḥng đặc biệt dành cho bênh nhân có bệnh lư về tim. Mỗi pḥng có đều có các y tá thay phiên nhau trực 24 giờ, mỗi y tá làm 12 giờ, ca sáng từ 7 giờ sáng đến 7 giờ tối, ca đêm từ 7 giờ tối đến 7 giờ sáng.Ngoài y tá tôi c̣n được vợ và các con thay phiên nhau chăm sóc.Về mặt tinh thần tôi đang có được sự hỗ trợ to lớn từ người thân, khiến tôi có thêm nghị lực chịu đưng đau đớn.

V́ rơi vào ngày lễ labor day, nên ca mổ "open heart" được quyết định vào ngày thứ ba, mồng 3 tháng 9 năm 2019. Tôi sẽ không bao giờ quên được ngày này.

Trước những ngày mổ. Thứ bảy, chủ nhật , thứ hai, ngày nào cũng có đầy đủ thủ tục lỉnh kỉnh về bệnh t́nh như sau: lấy máu, mỗi lần 3 ống, đo nhịp tim, đo oxygen, đo độ đường, chụp x-ray, máu thuộc loại máu O, ngân hàng máu của UCI đă có sẵn. Ăn uống với chế độ diet theo lối Mỹ nên rất khó ăn, tôi phải ráng ăn để lấy sức khỏe.

Lần đầu tiên đi tiểu trên giường, tôi không thấy cảm thấy thoải mái chút nào, phải đi vào một cái ống vuông cong h́nh chữ nhật.Riết rồi cũng quen, cứ mỗi khi mắc tiểu bấm chuông báo động, là y tá trực chạy đến liền. Vấn đề đại tiện, làm sao đây tôi cứ thắc mắc, chủ nhật tôi chuyển bụng, y tá đặt một cái khăn bằng nhựa khá lớn, phía trên có cái bô, thế cũng xong, đây là kinh nghiệm một lần duy nhất trong đời. Tôi hoàn toàn bất lực như một đứa trẻ con.

Sáu bác sĩ thay phiên nhau vào hỏi thăm bệnh t́nh, bác sĩ trợ mổ cho tôi thấy h́nh Tim, có 3 chỗ bị tắc nghẽn, một chỗ bị tắc 100%, chỗ thứ hai bị tắc nghẽn 90%, chỗ thứ ba bị tắc nghẽn 80%. Bác sĩ hỏi tôi có triệu chứng đau ngực, hay khó thở không?Tôi hoàn toàn không có triệu chứng báo hiệu, một trường hợp hiếm có.Vẫn đi bộ 30 phút mỗi ngày không cảm thấy mệt, cuối tuần làm vườn 1 tiếng vẫn không cảm thấy đau ngực. May mắn tôi được khám phá kịp thời 3 chỗ tim bị tắc, nếu để lâu hơn nữa chỉ cần mạch thứ hai bị tắc là tôi sẽ lên cơn đau tim. Một sự may mắn kỳ lạ.

Thứ hai cả ngày tôi không được ăn uống, ngay cả đồ lỏng, chỉ được tiếp nước biển. Sữa soạn cho một ca mổ tim lớn nguy hiểm. Cũng như bệnh viện FV, bệnh viện UCI cũng đưa cho tôi kư tờ cam kết. Ca mổ sẽ có 2% nguy hiểm về, hư thận, chảy máu, đau tim, và có thể chết.tôi thản nhiên kư và đă sẵn sàng cho tất cả. Que sera sera. Buổi tối, một y tá chuyên môn về siêu âm, siêu âm cả hai mach máu bên chân trái và bên phải, sau đó bà ta vẽ đường mạch máu để cho bác sĩ nhận diện, v́ chưa biết dùng đoạn mạch máu nào của hai chân.

Sáu giờ sáng thứ ba tôi được đưa xuống lầu 2 vào pḥng mổ, thân nhân tôi xuống ngồi chờ trong pḥng chờ đợi cũng cùng lầu hai. Pḥng mổ trông thật hiện đại như trong phim General Hospital, pḥng bật đèn sáng chưng, tới tất cả mọi ngóc ngắch trong pḥng. Nhóm mổ có 10 người gồm các bác sĩ mổ tim, gây mê, và các y tá, họ nói đủ mọi ngôn ngữ về mổ tim, người nói chuyện cuối cùng với tôi là bác sĩ gây mê, sau đó tôi thiếp đi ngủ mê man chẳng c̣n biết chuyện ǵ xảy ra với tôi nữa.

Tỉnh dậy trong pḥng chăm sóc đặc biệt ICU. Tôi thấy vợ tôi đang nắm tay tôi, nh́n tôi mỉm cười v́ cuộc đại giải phẩu thành công, tôi biết tôi đă thoát khỏi ngưỡng cửa tử thần, may mắn tôi đă không rơi vào 2% nguy hiểm kia. Sau 6 giờ trong pḥng giải phẩu, cuộc đại giải phẩu đă thành công, 3 mach tim đă được bypass bằng 3 mạch máu của chân trái. Như vậy bác sĩ đă quyết định dùng mạch máu chân trái để làm 3 bypass. Sau khi mổ tôi thấy có thêm máy hút máu và nước từ trong cơ thể ra, một máy tự động đi tiểu, một máy thở đặt thẳng trong cổ họng.Máy thở th́ được rút ra sau đó vài tiếng đồng hồ, máy tự động đi tiểu được rút ra khỏi đường tiểu vào ngày hôm sau.Bớt đi được gánh nặng trong người.

Tôi ở thêm 5 ngày nữa trong bệnh viện từ khi mổ, và được chuyển xuống lầu 6 nơi một pḥng chứa hai bệnh nhân, nên sư ồn ào không thể tránh khỏi. Có 3 bệnh nhân lần lượt vào pḥng rồi đi, người bệnh thứ nhất bị mổ bọng đái, bênh nhân thứ hai thiếu vitamin D, bệnh nhân thứ ba bị đâm sau lưng khi đang ngồi uống rượu trong bar. Biết được cái ồn ào này, tôi nói bà xă và các con 9 giờ tối về ngủ dưỡng sức, ngày hôm sau quay lại th́ tốt hơn. Ban đêm tôi chỉ có ngủ và khi cần tiểu tiện tôi có thể gọi y tá giúp đỡ. Đúng là mọi ngày như mọi ngày, ăn, ngủ, uống thuốc, lấy máu, đo huyết áp, lượng đường, vệ sinh cá nhân, bà xă giúp tôi đánh răng trước khi đi ngủ. Thứ năm tôi được hai y tá đến tập đi bộ ṿng quanh hành lang một đoạn ngắn với xe đẩy, vừa bước xuống giường đầu óc tôi choáng váng sau đó biến mất, v́ nằm trên giường đă hơn 5 ngày. Ngày thứ bảy Y Tá Trị Liệu (Therapist) đến tập cho tôi một số động tác cử động chân tay, và cho đi hai ṿng hành lang, lần thứ nhất với xe đẩy, lần thứ hai không có xe đẩy, nhưng Y Tá Trị Liệu buộc giây bell ngang lưng tôi và nắm trong khi tôi đi bộ pḥng khi tôi bị té.Trước ngày xuất viện có một biến cố nhỏ, không hiểu sao tôi không thể đi tiểu mặc dù rất mắc tiểu. Y tá siêu âm thấy có nước ứ đọng, với sự trợ lực của phu tá nữa, họ cho vào lại cái ống tiểu vào sâu đường tiểu, quả là thốn lên tới óc tôi la lên một cái rồi êm ru. Nửa tiếng sau bịch tiểu đă tràn đầy, họ rút ống ra, và sẽ quay lại kiểm soát mỗi 3 tiếng. May quá sau đó th́ mọi sự đều trở lại b́nh thường.

Nhịp tim với 3 bypass đập b́nh thường, oxygen đạt hơn 90, huyết áo và tiểu đường trong ṿng kiểm soát, hô hấp không trở ngại, mực máu đầy đủ, vậy là đạt yêu cầu xuất viện.

Những ngày dài sau khi mổ.Rơi vào trường hợp trọng bịnh mới thấy được cái t́nh nghĩa vợ chồng và sự hy sinh của người vợ. Hai tuần đầu về nhà dưỡng bịnh, tôi như đứa con nít, mọi việc ăn uống tiểu tiện, uống thuốc, tắm rửa, đều do một bàn tay bà xă trông coi. Coi như từ A đến Z.

Ngày ra bệnh viện viện UCI 8 tháng 9 vào 4 giờ chiều chủ nhật, tiếp theo cũng là những chuỗi ngày cực khổ cho bà xă, v́ phải chăm nom bệnh nhân 24 trên 24.

Y Tá Trị Liệu lại đến nhà vào ngày thứ ba chỉ dẫn thêm 10 động tác tập chân tay và cổ, mỗi động tác chỉ cho làm tối đa 10 lần. Động tác chèo thuyền, động tác chèo thuyền ngược, động tác ru con, động tác ru con ngược, nhịp hai chân theo điệu quân hành, nhón hai gót chân lền và xuống, dạng ngang chân trái, dạng ngang chân phải. 3 động tác cấm không được làm v́ sợ động đến vết mổ, hai tay không đưa quặt ra sau, hai tay không đưa thẳng 90 độ, không cúi gập người quá phía trước

Hai tuần lễ sau ngày mổ. Có hẹn đến pḥng LAB để thử máu và pḥng X-Ray để chụp quang tuyến cho lần tái khám tuần tới với bác sĩ mổ tim Dr S. Vừa về đến nhà, gặp cụ G cũng đang từ nhà đi ra. Một cụ già, một cụ trẻ, cả hai cụ đều dùng xe đẩy để di chuyển. Có khác chăng cụ trẻ phải dùng xe đẩy v́ sau khi mổ tim, chân c̣n yếu phải dùng nó, c̣n cụ già bắt buộc phải dùng nó để trợ lực, một đôi chân không thể thiếu cho đến khi không c̣n có khả năng dùng nữa.

Nh́n cụ một tương lai sống động cho tôi nh́n vào, hơn 20 năm nữa thôi tôi cũng theo vết xe cụ. Năm nay cụ cũng đă hơn 90 tuổi.

Tôi đă tự đi bộ trong nhà một ḿnh không cần xe đẩy nữa, chỉ khi cần ra ng̣ai đường th́ mới dùng xe đẩy để tránh đụng chạm với người khác. Cảm giác tự đi bộ một ḿnh thật thoải mái và vững tin vào sức khỏe tiến triển mỗi ngày một tăng. Tự ḿnh xoay lưng 3 chiều, nằm thẳng, nghiêng bên trái, nghiêng bên phải cho đỡ đau lưng.Điều mừng nhất là xuống giường một ḿnh để đi tiểu ban đêm, đỡ phần nào gánh năng cho bà xă.

Y Tá Trị Liệu đến nhà ngày thứ năm, anh ta nh́n tôi ngạc nhiên khi thấy tôi đứng đón trước cửa, sắc mặt hồng hào, có vẻ b́nh phục nhanh chóng. Anh ta chỉ dẫn thêm một số điều phải làm, và nhắc lại những điều không nên làm. Tuyệt đối không nâng vật nặng quá 5 pounds. Cũng đo huyết áp, oxygen, vân vân ...Qua ngày thứ 16, sức khỏe phát triển thấy rơ, y tá trị liệu, nh́n thấy tôi đi đứng tỏ vẻ ngạc nhiên. Tôi cho biết đă tự lên giường xuống giường, tự đi vệ sinh cá nhân lấy ngay cả ban đêm, đi ṿng quanh nhà 20 lần không cần xe đẩy. Có điều tôi vẫn c̣n lệ thuộc nhiều vào bà xă, như ăn uống 3 bữa, tắm rửa, lái xe đưa đi gặp bác sĩ v́ chưa được cho phép lái xe.

Ngày thứ 18, lần đầu tiên đi bộ một ṿng nhỏ quanh công viên không cần xe đẩy, bà xă đi bộ bên cạnh pḥng bất trắc. Ánh nắng buổi sáng chan ḥa, vừa đủ nắng để cơ thể hấp thụ thêm vitamin, chắc c̣n vài tháng nữa mới có thể đi bô 30 phút quanh công viên. Tốc độ đi bộ chậm hẳn lại chỉ bằng 1 phần 3 tốc độ đi bộ trước khi mổ. Chứng tỏ đôi chân vẫn chưa được hồi phục nhanh, nhất là chân trái v́ bị cắt và lấy mạch máu để làm 3 cái bypass cho tim. Giờ mới cảm thấy thấm thía câu "sức khỏe là vàng".Ngày thứ 19 tiếp tục đi bộ quanh công viên, tôi đi được một ṿng th́ bà xă đă đi được 3 ṿng công viên. Đúng là tốc độ con rùa, tôi có muốn bước nhanh hơn cũng không được, t́nh trạng của đôi chân không cho phép. Sau khi mổ tim đi bộ được như vậy là tốt rồi, tôi tự an ủi ḿnh.

Ngày thứ 20, đi tái khám với bác sĩ mổ tim.3 giờ chiều có mặt, cô y tá đo huyết áp, thử oxygen, lấy điện tâm đồ.Kết quả nhịp rất tốt. Bác sĩ nh́n vết mổ rồi tháo băng, vết mổ sau 3 tuần đă ăn da non. Bác sĩ khuyên nên đi bộ ngày hai lần quanh công viên, để tâp lại cho đôi chân b́nh phục dần.Mọi việc đều tốt không có phản ứng phụ.

Sau ngày tái khám, ngày hai bữa tôi đều đi bộ quanh công viên, mất khoảng 30 phút để cho đôi chân cứng cáp dần.

Ngày thứ 27, hôm nay đi bộ quanh công viên được 2 ṿng, mất khoảng 30 phút, cho thấy tốc độ đi bộ đă nhanh gấp đôi, đôi chân cứng cáp hơn, đứng được lâu hơn. Đă đi siêu thị cùng với bà xă mua thức ăn, đi ăn nhà hàng và ngồi lâu hàng giờ. Cà phê chỉ uống loại decafe để cho tim khỏi đập nhanh.

Hôm nay đến bệnh viện khoa tim để gặp bác sĩ trị liệu. Ngày đầu tiên điền giấy tờ cũng mất hơn tiếng. Chương tŕnh tập cử động vai, chân, tay, đạp xe đạp, chạy bộ trên máy treadmill, tập cử tạ từ 1 pound rồi dần dần lên đến 50 pounds tùy theo nhịp đập của tim. Trước khi tập có gắn máy đo nhịp tim chuyền qua computer để theo dơi đồng thời ghi lại biểu đồ vào máy tính. Bảo hiểm đồng ư trả tiền cho tập 12 kỳ trong ṿng 3 tháng.

Qua tuần lễ thứ 7, đă đi làm trở lại. Các bạn đồng nghiệp mua chiếc bánh to bự ghi hàng chữ welcome back để đón chào một bệnh nhân mổ tim dù chưa b́nh phục hẳn trở lại làm việc. Tôi cũng vui với những lời hỏi thăm sức khỏe của mọi người, v́ là công việc kỹ sư nên cũng không phải đụng chạm đến những đồ vật nặng, nếu có th́ nhờ người khác làm dùm, mọi người đều vui ḷng giúp đỡ người bệnh.

Hiện nay xóm tôi có 8 khuôn mặt già trên 68 tuổi, cụ P th́ bị tai biến mạch máu năo, cụ G yếu v́ già trên 90 tuổi, và tôi mới bị mổ tim. Hôm nay nói chuyện với cụ T đă trên 75 tuổi, cụ nói 10 năm trước cũng bị mổ tim với 3 cái bypass như tôi nên cụ thông cảm bệnh t́nh của tôi. Biết là sinh lăo bệnh tử, nhưng tôi nhủ ḷng phải ráng sống vui những chuỗi ngày c̣n khỏe mạnh.

Irvine 18-10-2019

Lê Hiền

 

Lê Hiền là bút hiệu của anh Lê Văn Hiền (Exryu 71 - Ashikaga daigaku). Anh Hiền đă được trao tặng giải thưởng đặc biệt với nhiều bài viết về nước Mỹ xuất sắc đăng trên "Thi Viết về nước Mỹ" do Việt Báo tổ chức.