|
NGHỀ TAY TRÁI:
TÔI ĐỨNG BÁN TIỆM BEER & WINE
Người viết: LÊ
HIỀN ( Bài tham dự số
02-273-VB 0617)
Trích từ VietBao Online
Lê
Hiền là bút hiệu của anh Lê Văn Hiền
(Exryu 71 - Ashikaga daigaku). Anh Hiền đă được
trao tặng giải thưởng đặc biệt
với nhiều bài viết về nước Mỹ
xuất sắc đăng trên "Thi Viết về nước
Mỹ" do Việt Báo tổ chức.
Vào năm 1989 ngoài nghề kỹ sư tôi
đă được vinh hạnh làm công không lương
cho bà xă.
Số là bà xă nổi hứng đ̣i đi mua tiệm
bán Beer & Wine sau nhiều năm ở nhà làm nghề
nội trợ trông nôm con cái và nấu ăn. Cái này
th́ dễ thôi, chiều ḷng bà xă cho vui vẻ cả
làng, để khỏi phải nghe tiếng kêu ca là
ở nhà dài giờ và chán quá. Thế là tôi bắt
đầu đọc báo để sang bất cứ cơ
sở làm ăn nào vào khoảng trên dưới 70
ngàn đồng.
Theo người Agent chạy ngược chạy xuôi
hết cơ sở làm ăn này đến cơ
sở làm ăn khác, cuối cùng tôi đă ngấp
nghé cơ sở bán Beer & Wine. Cũng phải qua
một số thủ tục khá rắc rối, như
kiểm soát thương vụ buôn bán của tiệm
bằng cách ngồi lỳ ở tiệm để
đếm số khách hàng và tiền tổng cộng
mỗi ngày trong ṿng hai tuần lễ, đọc
tờ báo cáo dài về thủ tục mướn nhà,
làm đơn để xin chủ Mall chấp nhận
được kế tục mướn nhà dài
hạn. V́ không có kinh nghiệm buôn bán nên tôi đă
không để ư đến con số của thương
vụ và tiền mướn nhà, sau này vào trong
rồi mới vỡ lẽ ra th́ phải học
một bài học hơi đắt giá. Cuối cùng
rồi bà xă đă đạt được ước
mơ làm chủ tiệm, nàng vui vẻ và hăng hái
ra mặt, trông trẻ đi mười tuổi cứ
như là con gái hai mươi. Để ra vẻ bà
chủ, việc đầu tiên là nàng muốn tôi làm
chân dung bán hàng không công cho tiệm, thế là ngoài
việc làm 8 tiếng ở sở tôi phải vội
vă chạy về làm tiếp overtime mệt nghỉ
đến 11 giờ đêm mới về đến
nhà.
Tôi xin kể sơ qua về tiệm Beer & Wine. Đó
là một cửa tiệm bách hóa thu nhỏ bán từ
A đến Z, chủ yếu là kẹo bánh, nước
ngọt, beer và rượu vang, thuốc lá và vài ba
thứ lỉnh kỉnh nhu yếu phẩm cho gia đ́nh
như thuốc nhức đầu, thuốc đỏ,
giấy chùi miệng, giấy đi cầu, tiêu,
đường, dấm, kem đánh răng, trứng,
sữa, c̣n nhiều và nhiều nữa.
Từ ngày sang tiệm, sáng sớm nàng phải dậy
sớm nấu cơm để sẳn cho bữa trưa,
rồi mang theo hai đứa nhỏ mới có 4 và 2
tuổi lên mở cửa tiệm cho đến 6
giờ chiều mới về đến nhà, lại
phải tắm rửa cho mấy đứa nhỏ và
nấu cơm tối. Trong thời gian này tôi cũng
học được cách làm món trứng bảy món
để phụ bà xă, nào là trứng chiên, trứng
luộc, trứng thịt kho, trứng xào rau, cháo
trứng, canh trứng và trứng sống. Trứng
sống là món thuần túy của người Nhật
đập trái trứng gà bỏ vào tô cơm nóng
hổi, quay cho nhuyễn rồi cho thêm một chút x́
dầu là xong bữa ăn vừa rẻ vừa nhanh.
Ngoài ra tôi cũng học được cách pha nước
mắm, 3 chén nước nhỏ bỏ vào 3 th́a nước
mắm, rồi thêm các gia vị khác như dấm
đường, chanh, tỏi bầm nhỏ. Nhưng
làm sao th́ làm cũng không ngon, mấy đứa
nhỏ chê quá trời. Tôi đồng thời cuối
tuần cũng phải phụ vào làm việc nhà như
giặt và xếp quần áo vào tủ, nấu một
nồi cơm, dọn dẹp nhà cửa.
Cuối tuần tôi cũng bắt đầu đi mua
hàng sỉ tại những tiệm whole sale như
kẹo bánh, thuốc lá và một số đồ
lặt vặt. C̣n beer, nước ngọt, rượu
vang th́ đă có các hăng giao hàng bằng xe, nhận
hóa đơn một tháng sau mới phải trả
tiền, nhưng trước đó cuối tuần
phải chui vào walk-in cooler để đếm số
hàng nào c̣n hay hết, cái pḥng lạnh này tôi chỉ
vào được không quá một tiếng với cái
áo bóng dày cộm, chạy ra ngoài th́ hai tay đă tê
cống. Làm được mới một tháng, th́
ông chủ tiệm củ ghé tạt qua nói đêm qua
cửa tiệm khác của ông bị cướp và người
làm công đă bị bắn chết, cửa tiệm
này nằm cách khoảng 2 cây số, mới nghe đến
đó tôi đă cảm thấy chột dạ và
ớn xương sống, tự nhiên sau gáy thất
toát lạnh. Cả tuần đó cứ nom nớp lo
sợ, nh́n người khách nào cũng thấy nghi
ngờ hết nhất là vào giấc tối khuya. Tôi
có đến thăm cửa tiệm này và ông chủ
tiệm có hướng dẫn tôi đến chỗ
hiện trường c̣n lờ mờ vết máu dư
đă cố gắng rửa sạch sẽ. Thường
trên tivi hay đưa tin về vụ cướp
hoặc bắn giết người của tiệm Beer
& Wine hoặc Liquor những h́nh ảnh này hay ám
ảnh tôi, số rằng một ngày nào đó có
kẻ khùng lởn vởn chung quanh đây. Làm nghề
này xác suất bị ăn đạn hơi nhiều.
Vào một buổi chiều đẹp trời vắng
khách, nàng đang ngồi coi sổ sách th́ có hai
thằng vào mua bia, mỗi thằng cầm hai cái 12
packs beer rồi đi ung dung ra cửa, nàng chỉ
ối lên một tiếng th́ chúng đă chạy
mất đất vọt lên một chiếc xe pick up
rồ máy chờ sẳn. Nàng ́ ạch ra đến
cửa v́ cái bụng bầu đă to tướng, th́
mất hút bóng chúng rồi. Gọi ban dân đến
để báo cáo th́ họ chỉ làm biên bản qua
loa rồi thôi, chuyện này xảy ra hàng ngày như cơm
bửa ở các tiệm khác, v́ chưa có kinh
nghiệm nên gọi ban dân đến nhưng lần
sau không làm phiền ban dân nữa.
Khoảng hai tháng sau hai tên thiếu niên vô mua bánh
kẹo, lu bu sao đó một tên lấy mất cái bóp
đựng 800 đồng. Thật là chuyện hi
hữu, ngay buổi tối hôm đó, ông cảnh sát
ghé lại tiệm đưa trả lại cái bóp nói
là ông t́m thấy được ở gần thùng
rác lớn, ngó lại bên trong 800 đồng tiền
lớn được gói nhỏ bỏ sau ở ngăn
nhỏ bên trong và giấy to c̣n nguyên vẹn, có
lẽ mấy chú nhỏ không t́m thấy tiền ngó
thấy cảnh sát đi tuần sợ quá nên vội
vất bỏ.
Trong một buổi trưa hè nóng chảy mỡ, tôi
mở cửa toang cả đằng trước và
đằng sau để cho gió thổi vào tiệm.
Lại một chú nhóc nhỏ khoảng 16 tuổi vào
quầy bia hai tay sách hai bịch bia, tôi định nói
chú ta c̣n nhỏ tuổi quá không mua bia được
th́ thằng nhóc này đă chạy vụt ra cửa sau
dông mất tiêu, tôi tức quá rượt theo nhưng
không phải là lực sĩ điền kinh chạy nước
rút nên đành chào thua nhưng bụng cứ tức
anh ách. Tám tháng mở tiệm mà 4 lần bị
giựt kiểu này. Phần v́ bà xă bụng càng ngày
càng to mà lại bị cái cảnh ăn cướp
ngày như thế này nên hai vợ chồng bàn kế
sang lại tiệm để nghỉ ở nhà cho nó
khỏe cái thân.
Vào buổi trưa hè cuối tháng sáu đang ngồi
trong văn pḥng thiết kế máy mới, th́ điện
thoại reo. Bà xă ở đầu giây bên kia nói là
sắp chuyển bụng nói tôi phải về tiệm
trông coi gấp, nàng anh dũng một ḿnh cắn răng
lái xe chạy gấp vô nhà thương mặc dù cái
thai trong bụng đang hành nàng ngất ngư.
Thật bái phục luôn. Tôi trở về tiệm thu
xếp gọn ghẽ lại rồi chạy vào nhà thương
th́ đă mẹ tṛn con vuông, thật là cũng may
mắn quá sức không bị đẻ rớt.
Sau hai tuần lễ vacation nàng mặc dù chưa
khỏe đă phải lăn lưng ra tiệm trông
coi, kỳ này mang theo 3 nhóc nhỏ. Để con
nhỏ bên trong cái pḥng nhỏ, nàng th́ ở quầy
tính tiền, lâu lâu nghe con đói khóc ngoe ngoe, thật
là sót bụng. Đôi khi con khóc quá nàng vừa tay
bồng tay bế vừa tính tiền. Trong t́nh cảnh
này chúng tôi nhất quyết phải sang tiệm dù
lỗ vốn cũng được.
Tôi thấp thỏm mừng thầm thấy người
ta đến coi tiệm rồi lại thất vọng
khi người mua chép miệng ra dáng chê bai căn
tiệm. Thời gian này lại xảy ra hai vụ
trộm đập cửa kính ban đêm liền trong
ṿng có hai tháng. 4 giờ sáng điện thoại reo
bất tử từ văn pḥng security nói là có
trộm, tôi phải chạy lên th́ đă thấy xe
cảnh sát đậu sẳn đang lập biên
bản. Thấy tôi đến người cảnh sát
chạy đến chào hỏi có phải tôi là
chủ tiệm. Nh́n vào bên trong tiệm th́ thấy
cánh cửa kính to lớn đă bị đập
vỡ, một số thuốc lá đă bị mất
ngoài ra mọi vật đều ở đâu vào đó,
th́ ra kẻ trộm chỉ muốn lấy thuốc lá
mà thôi. Liền đó th́ thấy đám lính cứu
hỏa đang đóng những miếng ván lớn
để lấp chỗ khung cửa kính bị vỡ,
và bên cạnh là xe cứu thương.
Sau này trên sở cứu hỏa gởi bill về đ̣i
tiền gỗ và công. Kể ra hệ thống ở
Mỹ cũng hay, xe cảnh sát, xe cứu hỏa và xe
cứu thương lúc nào cũng đi dính liền
nhau mỗi khi có chuyện xảy ra. Nếu không có
đám lính cứu hỏa th́ tôi lấy đâu ra
để mà trám chỗ trống vào 5 giờ sáng này.
Sau đó tôi đă phải làm hàng rào song sắt
loại gấp chắn bên ngoài cửa kính mất toi
cả ngàn đồng. Buôn bán lời đâu không
thấy đă thấy cái lỗ trước mắt,
chán ơi là chán.
Làm được vài tháng, tôi đă nhăn mặt
bá quan văn vỏ. Ông John lắp ráp cửa kính bên
cạnh th́ chuyên uống diet coke, sáng sớm đă
thấy ông súc miệng bằng chai diet coke 16 OZ, trưa
và chiều phải thêm hai chai nữa.
Ông Bill chủ tiệm giầy thể thao ngày nào cũng
một hay hai chai nước suối Pierre mới
được, lâu lâu ông mang chiếc xe Ford 16 chỗ
ngồi chở đầy khách du lịch từ Âu
Châu đến tiệm ông để mua giầy
thể thao với giá rẻ, những dịp này th́
bán nước ngọt, kẹo bánh mệt nghỉ.
Bà Jennifer chủ tiệm uốn tóc trước khi ra
về th́ hay ghé mua chai rượu vang để nhâm
nhi buổi tối với chồng. Anh chàng Tom chủ
tiệm sửa tivi ngày nào cũng phải một gói
thuốc Marlboro Light. Thỉnh thoảng có ông già
homeless thường ghé vào buổi sáng sớm để
mua chai beer 32oz, tôi thường bán vốn cho ông ta
không lấy tiền lời, nghèo nhưng rất ṣng
phẳng không bao giờ chịu mua thiếu, cứ
sáng là ông đi lượm lon nhôm đổi lấy
tiền lẻ rồi mua bia uống.
Những ngày lễ lớn hay những ngày trúng vào
các trận đấu bóng rổ hay football th́ bán
nhiều. Tôi rất để ư vào các ngày này
phải xét bằng lái xe cho kỹ ngày tháng năm
sanh, coi người mua có đủ 21 tuổi chưa
nếu trật đi một ngày th́ có thể bị
phạt như chơi, khuôn mặt nào lạ mà trông dưới
30 tuổi là tôi hỏi tuổi tuốt luốt, nhân
viên cơ quan chính phủ thường giả dạng
người mua để thử tiệm có bán lậu
cho người dưới tuổi uống bia không. Ba
lần như vậy là tiệm bị cúp bằng bán
beer & wine ngay.
Mấy tháng trôi qua cũng đủ cho tôi học
nhiều bài học làm thương mại, nào là
phải tính sổ sách lời lỗ hàng tháng, đóng
tiền sale tax cho chính phủ, tiền nhà, tiền
điện, tiền thuê đất của tiệm mà
chủ nhà bắt phải đóng, tiền chăm sóc
bên ngoài cửa tiệm, tiền bảo hiểm
nếu có người bị trượt té hay ăn
uống đau bụng, ôi thôi đủ thứ
tiền mà trước đó đâu có nghĩ ra.
Nhất là làm việc dài giờ từ 8 giờ sáng
đến 11 giờ đêm trong 365 ngày, không có ngày
nào được phép nghỉ kể cả bệnh.
Đi làm hăng th́ c̣n xin nghỉ được,
chứ đứng tiệm này th́ dù có bệnh cúm
nóng lạnh cũng phải ngồi chịu đ̣n,
nghỉ một ngày là lo một ngày.
Hai vợ chồng với ba đứa con nhỏ
dại không người thân thích ở gần là
cả một vấn đề. Nói xin lỗi đi
tiểu tiện cũng nom nom sợ có khách vào. Như
tôi đă nói phải mua bảo hiểm để
đề pḥng lo có người ăn uống bị
đau bụng. Chẳng hạn có bà khách mua một
miếng bánh ḿ sanwich sau đó bị đau bụng,
bà này bèn kiện hăng để đồ bán bánh ḿ
và hăng bảo hiểm của tiệm.
Lần cuối cùng có một cặp vợ chồng người
Trung Đông đến coi cửa tiệm, chúng tôi
vừa mừng vừa lo không biết có sang được
cái nợ này không. Họ hỏi lư do sang tôi chỉ
nói v́ mới có cháu nhỏ vài tháng bà xă không
thể tiếp tục trông coi, chứ đâu dám nói
là bị cướp và bị trộm, bố bảo cũng
không người nào dám mua. Th́ họ cũng như
vợ chồng chúng tôi lúc trước chỉ
muốn sang tiệm buôn bán chứ đâu nghĩ là
sẽ có những vụ ăn cắp tức chết
đi được như thế này, mà có nghề
đi nữa cũng không mường tượng
được.
Rồi chúng tôi cũng đă sang được
cửa tiệm, và thề rằng không bao giờ quay
lại cái nghề cực và nguy hiểm này nữa.
Lâu lâu trên tivi có chiếu cảnh cướp ở
các tiệm Liquor hoặc Beer & Wine và tin những người
chủ đứng bán tiệm bị bắn làm tôi
rùng ḿnh.
Easter 4/2001
LÊ HIỀN
Cảm tưởng
về thơ văn của Lê Hiền xin gởi về
: lehien@erct.com
|
|