
CON CHÓ KHỐN NẠN
(畜犬談)
Tác giả:
Dazai Osamu
Lê ngọc Thảo
dịch
Tặng bạn Ima Uhei
Nói về chó, tôi có tự tin. Tự tin rằng một ngày
nào đó nhất định tôi sẽ bị nó cắn. Chắc chắn sẽ bị nó cắn. Tôi có
tự tin về việc này. May quá, nhiều khi tôi cảm thấy lạ lùng, sao
đến nay ḿnh vẫn sống b́nh yên, không bị nó cắn. Các bạn à, chó là
loại thú dữ đấy. Có chuyện kể rằng nó có thể cắn chết ngựa, lại
c̣n có chuyện nói nó dám chiến đấu và chinh phục được cả sư tử nữa
ḱa. Tôi buồn bă gật đầu một ḿnh v́ tin đó là chuyện có thật. Cứ
nh́n cái răng nanh nhọn hoắt của con chó đằng kia đi. Có phải là
đồ thường đâu. Kia ḱa, nó đang rảo quanh phố, lén nh́n mấy thùng
rác, giả vờ như không có ḷng tà, tự hạ ḿnh như con vật không
đáng phải lưu ư, nhưng gốc nó là thú dữ có thể cắn chết ngựa đấy.
Không ai có thể biết khi nào nó mới lộ cái bản tính dữ dằn của nó
ra đâu. Phải lấy dây xiềng buộc chặt chó lại mới được. Không nên
sơ xuất dầu chỉ trong một phút. Nhiều người nuôi chó chỉ với lí do
để cho nó ăn chút ít cơm thừa mỗi ngày của ḿnh, đă tự ḿnh nuôi
nấng, tin tưởng con thú dữ dằn đáng sợ, dễ dăi gọi nó là “Ki” này,
“Ki” nọ, gần gủi coi nó như người thân trong gia đ́nh, lại c̣n để
cho đứa con thân yêu mới khoảng ba tuổi của ḿnh th́nh ĺnh kéo
tai con thú dữ đó, rồi cười hằng hặc lên, cảnh đó làm tôi sợ đến
phát run, không thể không bịt mắt lại. Nếu bất ngờ nó la “oẵng”
lên rồi cắn phập th́ làm sao đây hả? Phải để ư đến chuyện đó chứ.
Ngay như chủ nó, cũng khó bảo đảm không bị nó cắn (ḿnh là chủ nó,
nhất định không bị nó cắn, đó chỉ là chuyện mê tín của kẻ tốt bụng
ngu ngơ. Khi nó c̣n có cái răng nanh dễ sợ kia, nhất định nó sẽ
cắn. Không thể nào chứng minh một cách khoa học được rằng nhất
định nó không cắn). Thả lỏng con mănh thú đó, để nó đi lang thang
tới lui đây đó sao được. Cuối thu năm ngoái, bạn tôi bất ngờ gặp
nạn. Một nạn nhân đáng thương của bọn chó này. Theo lời kể lại th́
bạn tôi không làm ǵ cả, chỉ đút tay vô túi áo đi dạo phố. Lúc đó
có một con chó đang ngồi ở trên lộ. Anh vẫn không làm ǵ cả, chỉ
đi ngang qua gần nó. Con chó lúc đó đă đưa con mắt khó chịu liếc
nh́n anh. Anh đi ngang qua như không có chuyện ǵ. Bất ngờ, con
chó la “oẵng” lên một tiếng rồi cắn phập vào chân phải anh ta. Tai
bay họa gió. Chuyện xảy ra trong thoáng mắt. Bạn tôi sợ hết hồn
vía, nước mắt tức giận tuôn trào. Tôi đă phải buồn bă gật đầu, nói
“đúng rồi, tôi có nói sai đâu ”. Đă như thế này, thật không biết
phải làm sao, đành phải chịu thôi. Bạn tôi đành phải lê cái chân
đau của ḿnh đến bệnh viện để điều trị. Sau đó bạn tôi phải đến
bệnh viện trong khoảng thời gian hai mươi mốt ngày. Ba tuần lễ
đấy. Vết thương ở chân dẫu có lành đi nữa, nhưng v́ sợ độc tố của
căn bệnh chó điên ghê tởm có thể đă vào trong cơ thể nên bạn tôi
đă phải nhờ tiêm thuốc pḥng độc. Với tính t́nh nhút nhát như bạn
tôi th́ làm sao có thể thương lượng với người chủ nuôi con chó đó
được. Thôi đành chịu, chỉ c̣n cách thở dài cho chuyện không may
của ḿnh. Ngoài ra, tiền tiêm thuốc cũng không phải rẻ, tiền dư dă
dành dụm, nói xin lỗi, chắc chắn bạn tôi không có, đằng nào chắc
cũng phải xoay xở cực nhọc lắm, có nói ǵ đi nữa, đúng đây là một
tai họa ghê gớm. Một đại họa đấy. Vả lại, nếu vô ư lăng quên việc
chích thuốc, có thể sẽ bị mắc bệnh chó điên, căn bệnh ghê gớm, khổ
sở v́ bị sốt, đầu óc điên cuồng, sau cùng, mặt mày dần dần giống
như mặt chó, ḅ đi bằng bốn chân, miệng chỉ biết sủa oăng oẳng.
Trong thời gian chích thuốc, bạn tôi đă lo lắng, bất an biết dường
nào. Bạn tôi là người lịch lăm, thông thạo việc hành xử nên không
có những thái độ lộn xộn khó coi, ba ngày một lần, bảy lần hai
mươi mốt ngày đến bệnh viện, chích thuốc và bây giờ đă khỏe khoắn
làm việc. Nếu là tôi, tôi sẽ không để cho con chó đó sống đâu. Tôi
là tên đàn ông có ḷng hận thù mạnh hơn người thường đến ba bốn
lần, ngoài ra, tôi c̣n là tên đàn ông phát huy được tính tàn nhẫn
của ḿnh bằng năm sáu lần người khác khi gặp chuyện như thế, chắc
tôi sẽ tức khắc đập nát đầu con chó, móc mắt nó ra, đưa vô miệng
nhai rồi phun bẹt ra ngoài. Dẫu thế cũng chưa đủ đâu, tôi sẽ đầu
độc giết hết bọn chó ở trong vùng. Phía bên này không có làm ǵ
cả, vậy mà bỗng nhiên lại kêu “oẳng” lên một tiếng rồi cắn người
ta, thật là vô lễ, hung bạo hết chỗ nói. Dẫu biết đó là đồ súc
sinh nhưng không thể tha thứ được. Với lí do nó là đồ súc sinh
đáng thương nên người ta đă quá dễ dăi với nó, điều đó không nên.
Phải lấy cực h́nh ra xử, không nên dung tha. Mùa thu vừa rồi, nghe
bạn ḿnh gặp nạn, ḷng căm ghét hằng ngày của tôi đối với bọn chó
súc sinh đă lên đến cực điểm, đến độ như sắp bốc thành lửa xanh.
Tháng giêng năm nay, tôi có mướn một ngôi nhà nhỏ
lợp tranh có ba pḥng, một rộng tám chiếu, một ba chiếu và một một
chiếu ở ngoại ô thành phố Kofu tỉnh Yamanashi, sống im ĺm ẩn dật
cố đem hết tâm lực của ḿnh ra viết tiểu thuyết ba xu. Nhưng cái
thành phố Kofu này, đi đâu cũng thấy có chó. Chó ở đầy đường. Trên
đường đi lại, có con đứng, có con nằm duỗi thẳng chân, có con
chạy, có con nhăn răng nanh ngầm ngừ, chỉ cần có một chút đất
trống th́ chắc chắn ở đó sẽ có ổ chó hoang, lúc nào bọn chúng cũng
vùi đầu vào chuyện lập bè lập phái luyện tập cắn nhau, đêm đến bọn
chúng hợp thành đàn tới lui ngang dọc không ngớt giống như gió,
như cướp đi qua đường phố không người. Bọn chó đông đến nỗi ai
cũng nghĩ nhà ở Kofu, nhà nào cũng nuôi ít nhất là hai con. Xưa
nay Kofu là vùng được biết có chó giống nổi tiếng gọi là chó “kai”
(giống chó to, đặc chủng của vùng Kofu), nhưng chó thấy ngoài
đường nhất định không phải là loại thuần chủng đó. Nhiều nhất là
loại chó xù lông đỏ (loại chó thịt trong thời đói kém sau thế
chiến thứ hai, ND). Toàn là bọn tầm thường chẳng có ǵ đáng chú ư.
Trước nay tôi vốn ghét chó nên từ lúc bạn ḿnh gặp nạn, ḷng thù
ghét càng tăng, không bao giờ tôi lơ là cảnh giác đối với bọn chó.
Thế nhưng ở đâu cũng có, bọn nó đi lại tự do, cuộn đầu ngủ nghê
thảnh thơi ở mọi nơi trong phố như thế này th́ làm sao mà đề pḥng
hết được. Thật t́nh tôi hết sức khổ tâm. Giá như được phép, chắc
tôi sẽ đội mũ sắt, bịt kín cả ống quyển và cẳng tay khi ra ngoài
đường. Nhưng dáng vẻ như vậy sẽ hết sức ḱ dị, chiếu theo phong
tục xă hội, nhất định không được phép làm nên tôi phải nghĩ đến
cách khác. Tôi nghiêm trang, nặn óc nghĩ cách đối phó. Trước hết
tôi nghiên cứu tâm lí của chó. Tôi biết chút đỉnh tâm lí của con
người, đôi khi tôi có thể nói trúng tẩy, không trật, nhưng tâm lí
của chó th́ hơi khó đấy. Vấn đề khó khăn đầu tiên là tôi không
biết có thể dùng tiếng nói của con người đến độ nào trong việc
giao lưu t́nh cảm giữa người và chó. Nếu không dùng được tiếng nói
th́ chỉ c̣n có cách suy đoán qua cử chỉ, nét mặt của nhau thôi.
Cách quẩy đuôi chẳng hạn, thật quan trọng. Nhưng, nếu chú ư th́ sẽ
thấy chỉ cách quẩy đuôi không thôi, cũng hết sức phức tạp, khó mà
suy đoán được hết. Tôi hầu như tuyệt vọng. Và tôi đă nghĩ ra một
cách thức hết sức vụng về, vô dụng. Một phương kế ngặt nghèo đáng
thương. Thôi th́, khi gặp chó ḿnh cứ ra mặt tươi cười, tỏ vẻ
không có ư làm hại nó. Ban đêm, chắc nó không thấy được vẻ mặt
tươi cười của ḿnh, th́ miệng ḿnh hồn nhiên lên tiếng hát ru, cố
cho nó biết ḿnh là người dễ dăi. H́nh như những việc này có hiệu
quả đôi chút. Tôi chưa bị chó nhảy đến cắn bao giờ. Thế nhưng nhất
định không được lơ là cảnh giác. Khi đi ngang qua chó, dẫu có sợ
đến mấy đi nữa, cũng không được chạy. Gương mặt phải lộ vẻ mĩm
cười nhún nhường, nịnh bợ, phải lắc đầu với vẻ ngây thơ, rồi chầm
chậm, chầm chậm, dẫu trong ḷng có nghĩ như là ḿnh đang bị cả
chục con sâu ḅ ở sau lưng, phải rùng ḿnh phát lănh đến độ nghẹt
thở, nhưng cũng phải chầm chậm, chầm chậm đi qua. Thật là ghê tởm
cho thái độ hèn hạ của ḿnh. Tôi thấy chán ghét ḿnh đến độ muốn
khóc, nhưng nếu không làm như thế, tôi có cảm giác là sẽ bị nó cắn
liền, nên đối với bất cứ con chó nào tôi cũng cố tỏ ra vẻ đáng
thương. V́ nghĩ là nếu để tóc dài quá th́ chắc sẽ bị sủa như kẻ
lang thang hè phố, thế nên tôi quyết siêng đi hớt tóc mặc dầu
trước kia tôi nào có thích đi hớt tóc đâu. Hoặc giả, nếu cầm gậy
đi, chó sẽ tưởng lầm đó là vũ khí đe dọa nó, nó sẽ chống lại. Để
tránh việc đó, tôi đă quyết định bỏ gậy vĩnh viễn. V́ không thể
hiểu được tâm lí của loài chó, tôi chỉ c̣n có cách là đụng đâu làm
đó, cái ǵ cũng làm miễn làm sao cho nó được vừa ḷng, nên có một
hiện không ngờ xảy ra. Tôi bị chó thích. Bọn chúng vẫy đuôi nối
thành hàng đi theo tôi. Tôi dậm chân kêu trời. Thật là khôi hài.
Từ trước đến nay chuyện làm tôi cảm thấy khó chịu, độ rày đă thành
chán ghét đến cực điểm. Thay v́ để cho bọn chó quanh đây thích,
thà cứ để cho bọn lạc đà ái mộ ḿnh c̣n hơn. Có câu nói rằng không
có ai cảm thấy khó chịu khi được người khác ưa thích, dẫu người đó
là người đàn bà thật xấu đi nữa, nhưng đó chỉ là giả định nông
cạn. Niềm kiêu hănh, tính khí không phải lúc nào cũng có thể rộng
lượng. Không thể chịu đựng được. Tôi là thằng ghét chó đây này. Từ
xưa, tôi đă khám phá ra tính mănh thú hung bạo của nó và tôi cảm
thấy khó chịu. Để được chủ ban cho cơm thiu, nhiều lắm là một hai
lần trong ngày, nó bán rẻ bạn bè, bỏ bê vợ con, tối ngày nằm nghỉ
dưới hè nhà, ra mặt trung thành với chủ, thấy bạn cũ cũng sủa, anh
em, cha mẹ thảy đều quên hết, lúc nào cũng nh́n sắc mặt của chủ,
ninh bợ chủ không mắc cở, có bị tát vô mặt cũng chỉ biết la “oẳng”
một tiếng, rồi quập đuôi câm miệng, để người nhà cười, tinh thần
khiếp nhược, quỉ quái đó được gọi là “đồ chó chết”, thật đúng. Tuy
chân khỏe, mỗi ngày có thể chạy ṛng ră mười dậm, tuy răng nanh
nhọn, trắng ngà có thể cắn nhào cả sư tử, thế mà nó lại không một
chút do dự phát huy cái bản chất hạ tiện, thúi rụt của kẻ vô lại,
lười biếng, không một chút kiêu hănh, dễ dàng phục tùng, lệ thuộc
vào con người, xem đồng loại là kẻ địch, hễ gặp mặt nhau là sủa om
lên, cắn xé nhau cố lấy ḷng thế giới con người. Hăy xem con chim
sẻ kia. Tuy nó là loài chim nhỏ, yếu đuối, không có một vũ khí,
nhưng nó có tự do, hợp nhau tạo ra một xă hội nhỏ không có liên
quan ǵ đến con người, chúng nó thương yêu đồng loại, âu ca cuộc
sống đạm bạc, hằng ngày vui tươi. Càng nghĩ, càng thấy bọn chó
đúng là dơ dáy. Bọn chó đúng là ghê tởm. Không biết sao tôi lại
thấy bọn nó có chỗ giống tôi, khiến tôi càng cảm thấy khó chịu.
Chịu không nỗi. Đồ chó đó lại đặc biệt thích tôi, bọn nó vẫy đuôi,
biểu lộ t́nh cảm yêu mến đối với tôi. Đến mức đó th́ tôi không
biết phải nói sao, bối rối hay là tức tối. V́ quá sợ tính hung bạo
của bọn chó, coi trọng bọn nó quá đáng, đi đâu cũng cười nịnh
thiếu chừng mực, nên bọn chó ngược lại đă hiểu lầm là có được tri
kỉ, thấy dễ làm bạn với tôi, v́ thế mới ra nông nổi này. Bất cứ
việc ǵ cũng cần phải có chừng mực. Đă đến tuổi này vậy mà tôi
cũng không biết chừng mực.
Chuyện xảy ra vào một ngày đầu xuân. Trước bửa
cơm tối một chút, tôi ra sân luyện binh của trung đoàn 49 ở gần
nhà, đi dạo. Hai ba con chó đi theo sau lưng tôi. Tôi phập pḥng
lo sợ không biết sẽ bị nó táp gót chân vào lúc nào. Nhưng cũng như
mọi khi, tôi giả vờ b́nh tĩnh như không có chuyện ǵ, chân rón rén
đi mà ḷng th́ cứ nao núng, cứ muốn bất ngờ phóng nhanh chân chạy
trốn. Bọn chó theo sau lưng tôi lần lần bắt đầu cắn lộn với nhau.
Tôi cố ư không quay lại nh́n, cứ đi như không biết có chuyện ǵ
xảy ra, nhưng thật ra trong ḷng hết sức bối rối không biết phải
làm sao. Ước ǵ có súng, chắc tôi sẽ không do dự bắn cho bọn nó
chết hết. Tôi đi đến đâu bọn chó cũng theo sát chân đến đó, chúng
nào biết tấm ḷng của tôi xấu xa độc ác, ngoài mặt như bồ tác mà
nội tâm th́ như dạ xoa. Bọn chó chiêm ngưỡng theo tôi đi một ṿng
trong sân luyện binh rồi về nhà. Thường khi về đến nhà th́ bọn chó
ở sau lưng cũng dần dần biến mất đi lúc nào không biết. Trước nay
là thế, nhưng chỉ riêng ngày hôm đó có một con chó chẳng biết từ
đâu đến mà lại làm ra vẻ như quen thân với tôi từ trước, cứ miết
theo tôi. Con chó con đen đúa, tiều tụy. Nó nhỏ xíu. Lưng dài lắm
cũng chỉ khoảng chừng hai tấc. Dẫu nhỏ nhưng không thể coi thường
được. Chắc chắn nó đă mọc răng đầy đủ. Rủi bị nó cắn th́ cứ ba
ngày một lần, bảy lần hai mươi mốt ngày phải lui tới nhà thương.
Ngoài ra, v́ ấu trĩ không có kinh nghiệm ở đời, nên hành động của
nó không thể lường trước được. Càng phải coi chừng. Con chó con
loạng choạng chạy theo tôi, lúc trước, lúc sau, đôi lúc ngẩng mặt
nh́n tôi, cuối cùng đến trước cửa nhà tôi.
-Ơi, có quái vật đi theo về nhà rồi đây nè.
-Chà, dễ cưng quá ta.
-Dễ cưng chỗ nào? Đuổi nó đi giùm đi. Bạo tay coi
chừng nó cắn đó nhen, bánh kẹo ǵ cũng được, cho nó đi.
Đúng là kiểu ngoại giao yếu xịu mọi khi. Con chó
con nhanh chóng đọc được cái cảm giác sợ sệt trong ḷng tôi. Lợi
dụng việc đó, từ đó trở đi, nó trơ trẻn, ĺ lợm sống luôn trong
nhà tôi. Tháng ba, tháng tư, rồi tháng năm, tháng sáu, tháng bảy
rồi tháng tám, cho đến tận bây giờ khi ngọn gió thu bắt đầu thổi,
con chó đó vẫn c̣n ở nhà tôi. Nó làm khổ tôi không biết bao nhiêu
lần. Tôi không thể nào đuổi nó đi được. Không c̣n cách nào khác,
tôi đành phải gọi nó với cái tên là Pô-chi. Sống chung với nó cả
nửa năm, vậy mà bây giờ tôi cũng vẫn không thể xem Pô-chi là con
vật của nhà ḿnh. Tôi có cảm tưởng nó là vật không có liên quan ǵ
với ḿnh. Không hợp được, không ḥa thuận được. Lúc nào cũng đụng
nhau nảy lửa trong trận chiến ḍ xét tâm lí lẫn nhau. Thế nên tôi
cũng như nó, bọn tôi không thể nào cùng vui vẻ cười đùa với nhau
được.
Lúc mới đến cái nhà này, c̣n là chó con nên khi
thấy đám kiến ḅ trên mặt đất, nó lấy làm lạ, ngó tới ngó lui, khi
gặp phải con cóc, nó hoảng sợ la oẳng lên, với dáng điệu đó nhiều
lúc nó làm tôi bất ngờ bật cười. Tuy là con vật đáng ghét nhưng có
lẽ do ư trời nên nó đă lạc vào cái nhà này. Nghĩ như thế nên tôi
đă dọn cho nó một chỗ ngủ ở dưới mái hiên, cho nó ăn đồ ăn nấu mềm
như đồ ăn trẻ nít, lại c̣n rắc thuốc bột trừ rận lên thân cho nó.
Thế nhưng một tháng sau, nó đă xằng bậy. Nó bắt đầu bộc lộ cái bản
năng chó què của nó. Nó hèn hạ. Ngay từ đầu, con chó này đúng là
đồ bị người ta vứt bỏ ở góc sân luyện binh. Trên đường tản bộ về,
nó quấn quít theo chân tôi, lúc đó nó ốm tong teo không có chỗ nào
coi được, lông th́ loang lỗ, đằng đít gần như bị trụi hết. Không
phải là tôi th́ đâu có ai đem bánh, hoặc nấu cháo cho nó ăn. Tôi
cẩn thận, tưng tiu chăm sóc nó, không có một lời cộc cằn nào đối
với nó. Nếu là người khác, chắc đă đá nó văng mất rồi. Tôi đối đăi
tử tế như thế đó, thật ra không phải v́ ḷng thương yêu đâu mà đây
chẳng qua chỉ là một tṛ xảo trá bắt nguồn từ ḷng thù ghét, kinh
sợ bẩm sinh đối với loài chó. Nhưng nhờ tôi, xem chừng Pô-chi có
thể lớn thành một con chó đực trông ra phết, có lông lá đầy đặn.
Tôi hoàn toàn không có ư muốn kể ơn, tuy nhiên tôi nghĩ là nếu nó
có thể đem lại cho chúng tôi một niềm vui nho nhỏ nào đó th́ cũng
được chứ, nhưng chó bị vứt bỏ đúng là xài không được. Sau khi ăn
đầy bụng, chắc nghĩ cần phải vận động hay sao mà nó lại chụp guốc
của tôi làm đồ chơi, cắn tan hoang, quần áo phơi ở ngoài vườn
không cần nó giúp mà nó lại kéo xuống làm bùn đất dính đầy.
“Nè, đừng có giởn kiểu này nhen. Khổ quá đi. Tao
có nhờ mầy làm như vậy bao giờ đâu?”
Đôi lúc tôi cố nhỏ nhẹ, mĩa mai nói cho nó nghe
những lời bên trong đầy gai góc như thế đó. Con chó đảo to mắt
nh́n tôi ra vẻ muốn đùa giởn với tôi, kẻ đang mĩa mai nói cho nó
nghe. Nhơng nha nhơng nhẽo đến thế là cùng. Tôi thầm khinh miệt,
chán ngấy cái mặt dày của con chó này. Càng ở lâu nó càng để lộ
cái bất tài, chẳng ra ǵ của ḿnh. Trước hết, h́nh dáng nó xấu xa.
Hồi c̣n nhỏ, thân thể nó cân đối hơn, có chỗ khiến người ta tưởng
rằng chắc máu của nó có pha giống chó tốt, nhưng thật ra hoàn toàn
là đồ giả hiệu. Chỉ có lưng của nó cứ dần dần dài ra. Chân th́
ngắn ngủn. Nó giống như con rùa. Thật là khó coi. H́nh dáng khó
coi như thế mà mỗi khi tôi đi ra ngoài nó lại theo tôi như h́nh
với bóng. Trẻ nít, con gái con trai cứ thấy nó là đưa tay chỉ trỏ,
cười nó là con chó xấu xí, khiến kẻ ít nhiều thích chưng diện như
tôi dẫu có muốn ra mặt làm lơ cũng không được. Cố làm ra mặt người
dưng, tôi nhanh bước, nhưng Pô-chi vẫn không chịu rời xa tôi, nó
cứ ngoảnh mặt lên nh́n tôi, lúc trước, lúc sau, quấn quít theo
chân tôi, như thế th́ làm sao ai có thể nghĩ hai đứa tôi là người
dưng nước lă được. Dưới mắt thiên hạ bọn tôi là chủ tớ rất hợp ư
nhau. V́ vậy mỗi lần đi ra ngoài, nó đă làm cho tôi phải buồn bực,
khó chịu không ít. Phải chăng đây là dịp để tôi tu tâm dưỡng tánh.
Chỉ có điều, khi c̣n đi theo như thế này th́ c̣n được. Dần dà,
cuối cùng nó đă lộ bản tính thú dữ tiềm ẩn của nó. Nó thích đấu
đá. Theo tôi ra phố, gặp bất cứ con chó nào ở giữa đường, nó đều
chào hỏi. Có nghĩa là từ đầu đến cuối, nó gây gổ không chừa một
con nào. Pô-chi tuy c̣n trẻ, chân lại ngắn, nhưng h́nh như nó khá
mạnh trong chuyện đấu đá. Có lần bị lọt vào một ổ chó ở khu đất
trống, phải đấu sức một lần với năm con, dẫu có mạnh thế nào đi
nữa cũng thật nguy khốn, thế nhưng Pô-chi đă khéo léo né tránh,
thoát khỏi nạn. Pô-chi có tự tin lạ lùng, với bất cứ con chó nào,
nó cũng phóng tới. Cũng có lúc bị yếu thế, những lần như vậy, nó
vừa sủa vừa từng bước t́m cách rút lui. Tiếng sủa tựa như tiếng la
hoảng, gương mặt đen thui biến thành xanh đen. Có lần nó đă dám
lao ḿnh vào một con béc-giê lớn như con ḅ con, lần đó tôi đă
xanh mặt. Không cần phải nói, nó đă thua trong chớp nhoáng. Con
béc-giê dùng hai chân trước đùa giởn, lăn, cuốn Pô-chi như một thứ
đồ chơi, nhưng nhờ nó không dùng hết sức nên Pô-chi mới c̣n sống
được. Chó, h́nh như khi gặp một trận nên thân như vậy, thường trở
nên nhút nhát. Từ đó trở đi, rơ ràng Pô-chi thường t́m cách lẫn
tránh những cuộc cắn lộn. Tôi vốn không thích gây gổ, không, không
những không thích, mà tôi c̣n cho rằng đối với một quốc gia văn
minh, việc để thú hoang cắn xé tự do khắp đường phố là điều xấu
hổ, nên đối với tiếng chó la oẳng ồn ào điếc tai tôi chỉ cảm thấy
tức giận và căm ghét, dẫu có giết bỏ đi cũng chưa hả. Tôi chẳng
yêu thích ǵ Pô-chi. Chỉ có sợ và ghét chứ không có yêu thích nó
chút nào cả. Ước ǵ nó chết dùm cho ḿnh. Tự nó theo chân tôi đến
nhà, không bằng như là tôi có nhiệm vụ phải nuôi nó, ra đường hễ
gặp chó, bọn chúng sủa nhau thê thảm, chủ nó là tôi đây, mỗi lần
như vậy không biết là tôi phải run sợ đến mức nào. Tôi muốn gọi
xe, nhảy vô đóng ầm cửa lại, nhanh chân tẩu thoát cho xong. Bọn
chó cắn xé nhau mà xong chuyện th́ cũng c̣n được, nhưng nếu con
chó địch là chó điên, cứ nhằm vô chủ của Pô-chi là tôi đây mà cắn
th́ phải làm sao đây. Không thể nói là không có chuyện đó. Chó là
mănh thú khát máu kia mà. Chuyện ǵ sẽ xảy ra, làm sao mà biết
được. Tôi có thể bị nó cắn thê thảm phải đi bịnh viện ba ngày một
lần, bảy lần hai mươi mốt ngày. Chuyện gây gổ của bọn chó, đúng là
địa ngục. Mỗi lần có cơ hội, tôi đều nói cho Pô-chi nghe.
“Mầy không nên gây gổ. Nếu gây gổ th́ phải làm ở
chỗ cách xa tao. Tao không có thích mầy đâu.”
H́nh như Pô-chi cũng hiểu được chút đỉnh. Bị nói
như vậy, thấy nó rụt rè đôi chút. Không hiểu sao, càng ngày tôi
càng thấy bọn chó là bọn đáng sợ. Nhưng có lẽ nhờ tôi cứ nói đi
nói lại cho nó nghe, hay là v́ đă nếm mùi thảm bại trong trận đấu
với con béc-giê, Pô-chi bắt đầu có thái độ nhu nhược gần như là
rụt rè. Ra đường đi với tôi, khi gặp con chó nào đó sủa ḿnh,
Pô-chi ra vẻ như muốn nói với nó.
“Ồ. Thật là khó coi.
Xem ra mày có vẻ dă man quá hả.”
Nó cố t́nh làm ra vẻ quí phái để được ḷng tôi.
Nó vừa lắc ḿnh giủ rột vừa như muốn nói với tôi rằng đối phương
là con chó xài không được. Nó liếc xéo nh́n đối phương, tỏ ḷng
thương hại. Sau đó, nó xun xoe liếc nh́n sắc mặt tôi giống như thể
muốn hề hề cười nịnh tôi. Dáng điệu của nó thật là hèn.
“Con chó này không có một chỗ nào tốt. Lúc nào nó
cũng chỉ xun xoe nh́n mặt người ta.”
“Th́ tại anh cứ nưng niu nó hoài đó chớ ǵ.”
Trước nay, nhà tôi không bao giờ quan tâm đến
chuyện Pô-chi.
Khi đồ giặt bị dơ bẫn th́ lầm bầm này nọ, xong là
quên hết, gọi Pô-chi, Pô-chi, tỉnh bơ đem đồ ăn ra cho nó ăn. Bă
cười, nói rằng. “Chắc tính t́nh nó bị phá sản rồi chứ ǵ.”
Tôi càng cảm thấy cay đắng, tự nghĩ “Nghĩa là nó
giống chủ của nó rồi chớ ǵ”.
Tháng bảy đến, có chuyện bất thường xảy ra. Vợ
chồng tôi măi rồi cũng t́m được một ngôi nhà nhỏ đang xây cất ở
thôn Mitaka trong Tokyo, có thể mướn khi xây xong, với giá hai
mươi bốn yên một tháng. Tôi đă kí khế ước với chủ nhà và bắt đầu
chuẩn bị công việc di dời. Chủ nhà bảo khi xây xong nhà, sẽ gởi
thơ tốc đạt đến cho tôi biết và Pô-chi dĩ nhiên sẽ bị bỏ lại.
“Dẫn nó theo không được sao.”
Pô-chi đúng không phải là vấn đề để nhà tôi để ư
nhiều. Đối với nàng việc dẫn đi hay không, sao cũng được.
“Không được. Không phải tui cưng nó mà nuôi nó
đâu. V́ sợ bị bọn chó phục thù nên đành để bọn nó yên đó thôi. Bộ
không biết chuyện đó hay sao.”
“Nhưng mỗi khi không thấy Pô-chi, anh không lăng
xăng hỏi tới hỏi lui là Pô-chi đâu rồi, Pô-chi đâu mất rồi hay
sao?”
“Không thấy nó đâu th́ thấy ớn ra, sợ nó lẫn trốn
đâu đó, bí mật tập hợp đồng chí. Nó biết tui khinh nó. Chó coi vậy
chớ ḷng phục thù của nó mạnh lắm đó.”
Tôi nghĩ đúng đây là cơ hội ngàn năm một thuở. Cứ
giả bộ quên, bỏ nó ở lại đây, nhanh chân lên xe điện đi mất về
Tokyo là xong, chẳng lẽ chó cũng có thể vượt đèo Masago để đuổi
theo chủ đến tận thôn Mitaka hay sao. Không phải chúng tôi vứt bỏ
nó, chỉ v́ chúng tôi bất cẩn quên dẫn nó đi theo mà thôi. Thế th́
đâu phải là cái tội. Không có lí do ǵ để Pô-chi oán hận. Nó sẽ
không có lí do để phục thù.
“Chắc không hề ǵ à. Có bỏ nó ở lại, chắc nó cũng
không bị chết đói đâu. Nhưng hồn ma báo oán là chuyện có thật đó
chứ.”
Vợ tôi cũng tỏ vẻ hơi lo lắng.
“Từ xưa nó là con chó bị bỏ rơi kia mà.”
“Ờ. Chắc không đến nỗi chết đói đâu. Trời sinh
voi, sinh cỏ mà. Con chó như thế mà dẫn lên Tokyo th́ chỉ là làm
tṛ cười trước mặt bạn bè. Lưng nó dài quá cở. Thật là khó coi.”
Cuối cùng Pô-chi đă bị quyết định bỏ lại. Thế rồi
chuyện bất ngờ đă xảy ra. Pô-chi bị bịnh ghẻ. Lại hết sức nặng.
Nặng đến nỗi không thể diễn tả, thảm thương đến độ thoạt nh́n đă
muốn quay mặt sang chỗ khác. Lại đúng vào lúc nắng như thiêu đốt
nên mùi hôi thúi khác thường. Lần này nhà tôi không c̣n chịu nỗi
nữa.
“Bậy với hàng xóm quá. Thôi, giết chết nó đi.”
Những lúc như thế này, đàn bà thường lạnh lùng và
mạnh tay hơn đàn ông.
Tôi ớn người.
“Giết chết nó sao? Chỉ ráng kiên nhẫn thêm một
chút thôi.”
Chúng tôi hết ḷng trông đợi thơ tốc đạt của chủ
nhà ở Mitaka. Chủ nhà nói rằng chắc cuối tháng bảy sẽ báo tin
được, nay sắp hết tháng bảy rồi, nay mai sẽ đến không biết chừng
nên chúng tôi đă thu dọn đồ đạc đợi ngày di dời, nhưng đợi măi vẫn
không có tin tức. Đang lúc viết thơ hỏi thăm t́nh h́nh th́ Pô-chi
bắt đầu bị bịnh ghẻ. Càng nh́n càng thấy thật thảm thương. Pô-chi
cũng vậy, khác với xưa kia, giờ đây, nó có vẻ xấu hổ v́ h́nh dáng
khó coi của ḿnh nên nó thích chun vào chỗ tối, có lúc nó giũi
ḿnh mệt mỏi nằm trên đường lót đá có ánh nắng ở trước cửa bị tôi
thấy.
“Ối, sao mà khủng khiếp quá!”
Bị tôi nguyền rủa nó lật đật đứng dậy, xụ đầu,
câm miệng, lầm lủi chui ḿnh xuống dưới gầm nhà.
Vậy mà khi tôi có việc đi ra ngoài, dẫu đang ở
đâu đi nữa, nghe tiếng chân tôi, nó cũng chun ra, cố đi theo sau
tôi. Làm sao tôi có thể để cho một con quái vật như thế này đi
theo sau ḿnh được. Mỗi lần như vậy, tôi chỉ im ĺm quắc mắt nh́n
Pô-chi cho nó biết thân. Tôi bĩu môi làm đủ kiểu, mấy lần cũng
được, cứ chế nhạo nó. Việc này rất có hiệu quả. Pô-chi bỗng như
nhớ ra h́nh dáng khó coi của ḿnh, nó xụ đầu lầm lủi biến mất
dạng.
“Thật là chịu hết nỗi. Ngay cả em cũng thấy ngứa
ngáy khó chịu.”
Đôi lúc nhà tôi đem chuyện đó nói với tôi.
“Em cố t́m cách tránh không nh́n, nhưng khi đă lở
thấy nó rồi th́ ôi thôi, nó hiện ra ngay ở trong giấc mộng nữa
chứ.”
“Ờ, chỉ c̣n phải ráng thêm một chút nữa thôi.”
Tôi nghĩ không c̣n cách nào khác ngoài chịu đựng.
Dẫu có bịnh đi nữa, đối phương cũng là một loại mănh thú đó. Sờ
bậy sẽ bị nó cắn đó.
“Chắc ngày mai sẽ có hồi âm từ Mitaka. Di chuyển
xong rồi th́ hết, không c̣n ǵ cả.”
Hồi âm từ chủ nhà ở Mitaka đến. Đọc xong thấy
thất vọng. V́ trời mưa liên tục, vách tường chưa khô, lại thiếu
người làm nên c̣n chừng khoảng mười ngày nữa mới xong. Chán hết
chỗ nói. Để xa lánh Pô-chi, chỉ một việc này thôi, chúng tôi đă
muốn di chuyển phức đi, thật nhanh. Với cảm giác sốt ruột, tôi trở
nên cáu kỉnh bất thường, không thế nào làm việc được, chỉ biết đọc
sách báo hoặc uống rượu. Bệnh ghẻ của Pô-chi ngày càng trầm trọng.
Da của tôi, không biết tại sao, lại càng bị ngứa nhiều. Đêm khuya,
ở ngoài cửa, tiếng Pô-chi khổ sở găi ḿnh sành sạch v́ ngứa làm
cho tôi ớn người không biết bao nhiêu lần. Tôi có cảm tưởng hết
chịu đựng nỗi. Tốt hơn là … nhiều lần cơn động kinh cuồng bạo đă
thúc đẩy tôi. Chủ nhà lại gởi đến một lá thơ bảo đợi thêm hai mươi
ngày nữa. Ấm ức hổn độn trong ḷng tôi lập tức được gắn liền với
Pô-chi ở gần bên, v́ có con chó này mà mọi chuyện không tiến hành
suôn sẻ. Lạ thay, tôi đă nguyền rủa và cho rằng mọi chuyện xấu đều
do Pô-chi gây ra. Một đêm nọ, tôi phát hiện có một bọ chét lẫn vào
trong áo ngủ của tôi, cái giận tôi ráng giữ trong ḷng từ trước
đến nay cuối cùng đă bùng nổ, tôi ngấm ngầm quyết định một việc
trọng đại.
Tôi nghĩ phải giết nó. Đối phương là mănh thú
đáng sợ. Nếu là tôi của thường ngày, dẫu tôi có đi theo kiểu trồng
cây chuối đi nữa, tôi cũng không thể nào có được một quyết định
hung dữ như vậy. Đúng vào lúc tôi không được b́nh thường lắm v́
cái nóng đặc biệt trong thung lũng, mỗi ngày lại không có chuyện
ǵ để làm, chỉ biết há miệng chờ thơ tốc đạt của chủ nhà, lại phải
trải qua những ngày buồn tẻ muốn chết, bực ḿnh, sốt ruột, thêm
vào đó lại bị mất ngủ quấy rầy, tôi như muốn phát điên, không chịu
nỗi. Đêm t́m thấy bọ chét, tôi liền bảo nhà tôi chạy đi mua một
miếng thịt ḅ lớn, c̣n tôi, tôi đi đến một hiệu thuốc mua một chút
thuốc nọ. Như vậy là đă chuẩn bị xong. Nhà tôi xem ra có vẻ hưng
phấn không ít. Chúng tôi, cặp vợ chồng ác đức, đêm đó chúng tôi
chụm đầu vào nhau th́ thầm bàn tán.
Bốn giờ sáng hôm sau tôi thức dậy. Tôi điều chỉnh
đồng hồ đánh thức, nhưng tôi đă mở mắt trước khi đồng hồ lên tiếng
ré. Trời sáng trắng. Không khí lành lạnh. Tôi khoác áo đốp đan
bằng vỏ măng, bước ra ngoài.
“Không nên nh́n cho đến hết, về liền nhen anh.”
Nhà tôi ở ngạch cửa, b́nh tĩnh tiễn tôi đi.
“Khỏi nói. Ê, Pô-chi, lại đây.”
Pô-chi từ sàn nhà ngoắc đuôi đi ra.
“Lại đây, lại đây!”
Tôi nhanh bước ra ngoài. Hôm nay tôi không hằn
học, trừng mắt nh́n nên Pô-chi quên mất sự khó coi của ḿnh, nó
nhanh nhẹn đi theo sau tôi. Sương mù đậm đặc. Thành phố c̣n đang
ngủ im ĺm. Tôi nhanh chân đến băi luyện binh. Giữa đường có con
chó lông đỏ to lớn khủng khiếp nhắm Pô-chi gâu gâu sủa dữ dội.
Pô-chi làm ra vẻ sang trọng như mọi khi, chỉ đưa mắt tỏ vẻ miệt
thị con chó đỏ, như muốn nói sao lại ồn ào thế, rồi nhanh chân đi
qua ngang trước mặt. Con chó lông đỏ đúng là thứ hạ tiện. Bất cần
luật lệ, từ sau lưng nó phóng nhanh như gió, nhắm thẳng vô dái xem
chừng như mát lạnh của Pô-chi. Pô-chi nhanh nhẹn đổi hướng, do dự
đưa mắt nh́n sắc mặt của tôi.
Tôi lớn tiếng ra lệnh.
“Nhào vô đi! Đồ chó đỏ, hèn mạt. Cứ cắn nó thả
cửa!”
Được lệnh, Pô-chi giủ lưng thật mạnh một lần rồi
lao thẳng vô con chó đỏ tựa như một viên đạn. Liền đó là gầu gầu,
cẵng cẵng. Hai con thú cắn nhau, bấu vào nhau giống như một trái
bóng. Con chó lông đỏ có xác lớn cở hai lần Pô-chi thế mà lại
thua. Chỉ trong phút chốc, nó đă la căng cẵng bỏ chạy. Đă thế,
không chừng nó c̣n bị Pô-chi truyền cho bệnh ghẻ. Đúng là con chó
ngu.
Trận chiến chấm dứt, tôi cảm thấy nhẹ người. Thật
ra tôi đă nắm mồ hôi trong tay nh́n chúng nó cắn nhau. Có lúc bị
lọt giữa trận đấu của hai con chó, tôi tưởng chắc ḿnh sẽ bị chết
cùng với bọn nó. Dẫu tao có bị cắn chết cũng được. Pô-chi, cứ cắn
đi, cho thỏa thích! Tôi gồng ḿnh lên một cách lạ lùng. Pô-chi
đuổi theo con lông đỏ trên đường chạy trốn một khoảng rồi dừng lại
đưa mắt thoáng nh́n sắc mặt của tôi, bỗng nó thất vọng, xụ đầu
buồn bă quay trở lại chỗ tôi.
“Ư…m! Mày mạnh thật.”
Khen nó xong, tôi lại rảo bước lộp cộp qua cầu.
Đă đến băi luyện binh.
Ngày xưa, Pô-chi đă bị vứt bỏ ở băi luyện binh
này. V́ vậy, giờ đây nó lại trở về băi luyện binh đó. Mày nên chết
ở quê hương của mày.
Tôi đứng lại, bỏ bịch miếng thịt ḅ lớn xuống
dưới chân.
“Pô-chi, ăn đi.”
Tôi không muốn nh́n Pô-chi. Đứng yên ở đó, đầu óc
tôi trống rỗng, mơ màng.
“Pô-chi, ăn đi.”
Dưới chân tôi có tiếng nhai nhóp nhép. Nhất định
nó sẽ chết trong ṿng không đầy một phút.
Tôi kḥm lưng lầm lũi bước đi. Sương mù dày đặc.
Ngọn núi gần đó lộ dạng đen mờ. Rặng núi Nam Alp (của Nhật), núi
Phú sĩ, cũng không thấy đâu. Chân guốc của tôi đẩm ướt sương mù
sáng sớm. Tôi kḥm lưng sâu xuống, chậm răi lê bước trên đường về.
Băng ngang qua cầu, đến trước cửa trường trung học, tôi quay mặt
lại nh́n, thấy có Pô-chi. Như không c̣n mặt mũi nào nữa, nó xụ đầu
cố tránh ánh mắt của tôi.
Tôi là người lớn. Ḷng cảm thương vu vơ không c̣n
nữa. Tôi hiểu ngay sự việc. Thuốc không công hiệu. Tôi gật đầu,
giờ đây trong ḷng tôi, tất cả mọi chuyện đều trắng xóa. Tôi đi về
nhà.
“Không xong. Thuốc không công hiệu. Thôi tha cho
nó đi. Nó có tội t́nh ǵ đâu. Đă là nhà văn, nhất định ḿnh phải
đứng bên phía kẻ yếu.”
Tôi đă nói y những điều tôi đă nghĩ trên đường về
nhà.
“Ḿnh là bạn của kẻ yếu mà. Đối với văn nhân nghệ
sĩ, đó là điểm xuất phát, và cũng là mục đích tối cao nữa đấy.
Chuyện đơn giản như vậy mà tui đă quên mất. Không phải một ḿnh
tui đâu. Mọi người đều quên hết. Tui sẽ dẫn Pô-chi đi Tokyo. Bạn
bè nếu có ai cười h́nh dáng của Pô-chi, tui sẽ đấm vỡ mặt. Có
trứng gà đó không?”
“Đây nè.”
Nhà tôi lộ vẻ mặt không vui.
“Cho Pô-chi ăn đi. Nếu có hai trứng th́ cho cả
hai. Bà cũng phải chịu nhịn nhen. Bịnh ghẻ à. Có ǵ đâu, hết liền
mà.”
“Vậy à!
Nhà tôi vẫn giữ vẻ mặt không vui.
Lê ngọc Thảo dịch
2010
*
Lê Ngọc Thảo :
Sinh quán: Quơn
long, quận Chợ gạo, tỉnh Định Tường
(tỉnh Tiền Giang nay). Tiểu học Chợ
gạo, Trung học Nguyễn đ́nh Chiểu
(Mỹ tho) (1959-1966). Sang Nhật năm 1967, Đại
học Tohoku, Cao học Công nghệ Thông tín.
Hiện là Kỹ sư thiết kế hảng Sony
EMCS Nhật bản. Sở thích: Săn lùng (&T́m
hiểu) Rau dại (Sansai) và Nấm (Kinoko) Nhật
bản. Nghiệp dư: Dịch thuật dữ
liệu văn hóa và văn học Nhật bản
sang tiếng Việt. E-mail: lnthao@erct.com
.............
®
"Khi phát hành lại thông tin
từ trang này cần phải có sự đồng
ư của dịch giả
và ghi rơ nguồn lấy từ www.erct.com"
.....