ANH ĐI BỎ LẠI CON ĐƯỜNG ...

Phùng Kim Yến (Chiba- dai 67)

 

"Anh đi bỏ lại con đường Bờ xa cỏ dại vô thường nhớ anh ..." (nhạc TCS) Một người từ bỏ cuộc đời này ra đi mà nhành cây ngọn cỏ cũng nhớ thương, hẳn người ấy chắc là ... rất dễ thương và ... vĩ đại. Tôi muốn nói đến sự dễ thương của một người Anh, một người Bạn và sự vĩ đại của một người Thầy : Anh Nguyễn Văn Chuyển, bởi vì sự nghiệp trồng người là một sự nghiệp vĩ đại. Đó không phải chỉ đơn thuần là sự truyền trao kiến thức, mà cao hơn, giá trị hơn là sự hun đúc một nhân cách đạo đức, một lý tưởng sống cao quý : Sống cho mình mà cũng là sống cho người khác. Anh Chuyển là một người như thế, hoàn toàn không phải là sự ca tụng quá lời. Tuổi trẻ của anh ở Nhật Bản là những năm tháng hoạt động tranh đấu cho hòa bình và thống nhất đất nước VN, đồng thời là sự học tập, nghiên cứu nghiêm túc, cần mẫn. Bởi anh tin rằng chiến tranh sẽ phải chấm dứt, người dân VN cần phải có cơm ăn, áo mặc, phải được học hành, những người trí thức như anh phải đem tài năng, trí tuệ đóng góp cho việc xây dựng quê hương. Quả thật vậy, từ năm 1980, lần đầu tiên tôi gặp lại anh sau ngày đất nước hòa bình là khi tôi nhìn thấy anh trên màn ảnh truyền hình thành phố. Cái TV đen trắng 16 inch nhà tôi thời bao cấp, sóng nhiễu lung tung, hình ảnh méo mó, vậy mà tôi vẫn nhận ra anh, giọng nói của anh, giọng Bắc Hà nội chuẩn mực. Anh có lẽ là trí thức Việt kiều Nhật Bản, sau 1975 về nước đầu tiên lên TV thuyết trình đề tài về nông nghiệp, rất là thời sự, vì khi đó ở nước ta nhiều nơi vẫn thiếu gạo, đói ăn, vẫn chưa hết cơm độn khoai, độn mì. Tôi đã thấy anh như đang tiếp bước trên con đường các daisenpai như nhà bác học, nhà nông học Lương Định Của, Giáo sư Tiến Sĩ nông học Võ Tòng Xuân. Họ là những nhà khoa học xuất sắc, những người con ưu tú của đất nước VN, họ ra đi rồi để trở về, quyết đem tài năng giúp ích cho đất mẹ còn bao nổi gian lao, vất vả.Các nhà khoa học, các đồng nghiệp, và các học trò của anh hơn ai hết hiểu rõ anh Chuyển với những thành quả cống hiến rất ấn tượng của anh, của một trí thức chân chính, một nhà sư phạm tài năng. Một học trò của anh đã nhắc lời anh đã từng nói với họ : "Các em là hình ảnh của đất nước, Thầy giúp các em là Thầy giúp đất nước".Lòng tin vào tầng lớp trí thức trẻ VN, không bảo thủ, không thành kiến, tận tụy truyền trao kiến thức và niềm tin cho bậc đàn em, cho học trò của mình : hãy vượt qua những khó khăn, vững vàng đi tren con đường mình đã lựa chọn, đó là một trong những lý do vì sao người Thầy Nguyễn Văn Chuyển được yêu mến và kính trọng đến thế. Hơn 10 năm nay, anh luôn chọn công ty SGLH nơi tôi làm việc, phụ trách "logistic supply" cho anh như một địa chỉ tin cậy : book cho anh khách sạn, phương tiện di chuyển và biết schedule của anh khi nào đến VN và trở lại Nhật Bản, trong lịch trình của anh cuối tháng 8 năm nay chúng tôi sẽ đón anh ở VN vậy mà anh đã lỡ hẹn. Lỡ hẹn với biết bao người, biết bao dự định, công trình còn dang dở. Tôi có cơ hội hiểu được sự đóng góp của Anh cho ngành hóa thực phẩm và dinh dưỡng ở VN qua một vài lần tham dự hội thảo do anh và các giáo sư Nhật Bản chủ trì, mà tôi được mời như một "thính giả ngoài ngành". Đồng bào mình có cơm ăn là một điều tốt, nhưng ăn làm sao vẫn cảm thấy ngon mà còn bổ ích mang lại một thân thể tráng kiện, một tinh thần lạc quan, minh mẩn đó là "kỹ thuật" - không - mạnh mẽ hơn là một "kỷ luật" sống. Chiều cao thấp bé, thể chất yếu đuối, bệnh tật tấn công, người VN muốn khắc phục những điều đó, muốn cải thiện giống nòi (gen) phải biết ăn uống cho đúng cách, đúng thực phẩm dinh dưỡng. "You are what you eat". Anh đã chỉ dạy tôi, một người phụ nữ có một ông chồng mắc bệnh diabet và huyết áp cao mãn tính cách nấu ăn để trị bệnh, anh tặng cho chúng tôi máy đếm bước đi bộ, kiểm tra mỗi ngày phải đi ít nhất 10,000 bước, mỗi bước 50cm, vị chi là đi được 5km / ngày, rất tốt cho người bệnh. Anh dễ thương, rất là dễ thương chính là ở điều đó, quan tâm đến mọi người, kể cả điều nhỏ nhặt, tinh tế nhất. Mỗi lần rời VN, chúng tôi đều tặng anh trái cây để anh làm quà cho chị Ryuko. Chị thích nhất là bưởi và nhãn VN. Lần anh về VN cuối cùng là dịp cuối năm ngoái, ngoài trái bưởi, nhãn, vú sữa, tôi còn gửi anh mang về cho chị một chùm nho đỏ. Anh nhăn mặt : "Tôi chỉ thích trái cây VN, bên Nhật thiếu gì nho cô ơi". Tôi trả lời anh : "Không anh à, đây là nho trồng ở VN, không có hạt, rất ngọt, mà rẻ nữa, giá chỉ bằng 1/5 nho Mỹ". Anh ngắt một trái (không quên lau cẩn thận) nhâm nhi rồi khen "Ồ, nông dân VN giỏi quá". Nhà nông học Nguyễn Văn Chuyển cười rạng rỡ, rất là ... dễ thương. Trong gia đình, anh là một người cha, người chồng mẫu mực, ai cũng biết hoàn cảnh gia đình anh, hiểu được sự hy sinh, chịu đựng hết lòng vì con của anh chị. Nhất là chị Ryuko, đối với tôi, chị là hình ảnh sống động nhất của câu tục ngữ "Ăn cơm Tàu, ở nhà Tây, lấy vợ Nhật". Đức tính hiền hậu, đảm đang, chịu đựng của người phụ nữ Nhật như chị Ryuko thật là hiếm có. Những ngày tang tóc đau thương này, tôi chỉ muốn được ở bên cạnh chị Ryuko, ôm chị thật chặt và nói với chị rằng : "Quê hương VN, đất nước VN cảm ơn chị nhiều lắm." Một kỷ niệm với anh Chuyển mà chúng tôi không bao giờ quên là hơn hai năm trước con gái tôi yêu và muốn lập gia đình với một người đàn ông nước ngoài, một cuộc hôn nhân "dị chủng". Chúng tôi phân vân hỏi ý kiến anh, anh trả lời rất đơn giản "Con cái do mình sinh ra, nhưng nó có cuộc đời riêng, số phận riêng của nó"."Con rể tôi, là người Đức, da trắng, mắt xanh, mũi lỏ, con rể tương lai cô là người gốc Hong Kong, ít nhất ngoại hình cũng không khác VN, văn hóa cùng là Á Đông cả" ... Sau đó, nhân dịp đưa cả gia đình về VN du lịch, một buổi tối chúng tôi thật là bất ngờ được tiếp đón anh Chuyển, chị Ryuko, con gái anh, con rể anh và cô bé cháu ngoại anh. "Bầu đoàn thê tử" đi bộ từ khách sạn Rex đến nhà tôi, anh muốn giới thiệu với chúng tôi gia đình con gái anh, một cuộc hôn nhân "dị chủng" nhưng rất hạnh phúc. Chúng tôi vô cùng cảm đông trước tấm lòng và sự quan tâm tế nhị của anh. Mãi mãi chỉ biết nói anh Chuyển ơi, anh thật là ... dễ thương. Anh ra đi, ai cũng thương tiếc, đau buồn và cảm thấy nỗi mất mát này quá lớn, tôi đã dành nhiều phút cầu nguyện cho anh, lời cầu nguyện "rất không giống ai" là :"Anh Chuyển ơi, hãy sớm trở lại cõi ta bà này anh nhé, đối với chúng em, anh mang hạnh nguyện của một vị Bồ Tát hóa thân, rất gần gũi, thương yêu và luôn cứu giúp con người" ... Tôi là một Phật tử, tôi tin vào thuyết luân hồi và nhân quả, quy luật muôn đời của con người là sinh, lão, bệnh, tử và của vũ trụ này là thành, trụ, hoại, diệt. Định luật này không phải do Đức Phật hay một vị sáng lập tôn giáo nào chế tác ra mà nó đã là chân lý. Anh Chuyển đã đi hết một vòng sinh tử, rồi anh sẽ tiếp tục những vòng tử sinh khác, vì sinh tử luân hồi vốn là bất tận. Chính vì vậy, tôi cho rằng những con người tài năng và đức độ như anh không bao giờ chịu "yên nghỉ ở cõi vĩnh hằng". Anh sẽ trở lại cuộc đời này, với một hình thái khác mới mẻ hơn, trẻ trung hơn, xuất sắc hơn, để làm gì anh biết không ? Để hoàn tất những dự định, những công trình, những ước mơ giúp người, giúp đời còn dang dở của anh. Và như thế, nên tôi chỉ tạm biệt anh thôi. Vâng, xin tạm biệt Anh: Anh Nguyễn Văn Chuyển vô cùng mến thương, kính quý. Phùng Kim Yến (Chiba- dai 67)